Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2024/2641 E. , 2025/1316 K.</ul> "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2024/2641 Karar No:2025/1316 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Mimarlık Dekorasyon Reklamcılık İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu (...) VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Ankara ili, Kahramankazan ilçesi, ... Mahallesinde bulunan mülkiyeti davalı idareye ait ... ada, ... parsel sayılı 6.372,99 m² yüz ölçümlü arsa niteliğindeki taşınmazın Sosyal Güvenlik Kurumu Taşınmazlarının Elektronik Ortamda Yapılacak Satışlarına İlişkin Yönetmelik uyarınca satışına ilişkin 29/12/2023 tarihli ihale ile anılan ihale sonucundaki satış kararının onaylanmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı SGK Yönetim Kurulu kararının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; ihalenin 29/12/2023 tarihinde gerçekleştirildiği, davalı idarenin 25/01/2024 tarihli kararı ile davacıya yapılan satışın onaylandığı, ihalenin onaylanmasına ilişkin kararın ... tarih ve ... sayılı işlemle 02/02/2024 tarihinde (davacının kendi beyanı ile sabittir) davacıya tebliğ edildiği, davacı tarafından ihalenin gerçekleştirildiği tarihte (29/12/2023) davalı idareye "teklifin sehven fazla miktarda verildiği" gerekçesiyle başvuruda bulunularak verilen teklifin geçersiz sayılmasının istenildiği, davalı idarece anılan başvurunun sessiz kalınmak suretiyle zımnen reddedildiği, akabinde davacı tarafından 05/03/2024 tarihli başvuru ile "ihale ile bağlı olmadıkları belirtilerek 1.322.395,00-TL teminatın iadesinin" talep edildiği, söz konusu başvurunun davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı işlemiyle reddedilmesi üzerine 01/04/2024 tarihinde (dava dilekçesinin reddine karar verilen Mahkemelerinin E:... sayılı dosyasının açılış tarihi) bakılmakta olan davanın açıldığı, davacı tarafından 29/12/2023 ve 05/03/2024 tarihinde 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında davalı idareye başvurulmuş ise de, ivedi yargılama usulüne tabi uyuşmazlıklarda 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında itiraz usulünün bulunmadığı, böyle bir itirazda bulunulmuş olsa dahi bu itirazın dava açma süresini durdurmayacağı, bu durumda, davacının dava konusu işlemleri 02/02/2024 tarihinde öğrendiğinin açık olduğu, ivedi yargılama usulüne tabi davalarda dava açma süresinin 30 gün olduğu, 02/02/2024 tarihinden itibaren 30 gün içinde (04/03/2024 tarihine kadar) dava açılması gerekirken bu tarih geçtikten sonra 01/04/2024 tarihinde Mahkeme kayıtlarına giren dilekçe ile açıldığı anlaşılan işbu davanın esasının süre aşımı nedeniyle incelenme olanağı bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, kendilerine 02/02/2024 tarihinde bildirilen 31/01/2024 tarihli işlemde dava açma süresinin belirtilmediği, 19/06/2022 tarih ve 31871 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 15/03/2022 tarih ve E:2021/2, K:2022/1 sayılı Danıştay İçtihadı Birleştirme Kurulu kararı uyarınca özel dava açma süresinin geçerli olduğu, ancak işlem metninde dava açma süresinin belirtilmediği hallerde genel dava açma süresinin uygulanması gerektiği, davanın süresinde açıldığı ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, kararın bozulmasını gerektiren bir sebebin mevcut olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: USUL YÖNÜNDEN: MADDİ OLAY : Ankara ili, Kahramankazan ilçesi, ... Mahallesinde bulunan mülkiyeti davalı idareye ait ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın satışına ilişkin ihale kapsamında 27/12/2023 tarihinde saat 11.00'den itibaren teklifler alınmaya başlanmış, teklif verme işlemleri 28/12/2023 tarihinde saat 11.00'de sona ermiştir. Davacı şirket tarafından 29/12/2023 tarihinde davalı idareye başvuruda bulunularak teklif verme işlemleri 28/12/2023 tarihinde sona eren dava konusu ihaleye yönelik teklif bedelinin esasında 27.678.500,00-TL olmasına rağmen "sistemsel bir hata ve rakamsal bir karışıklık" nedeniyle bir basamak fazla atılarak 276.785.000,00-TL olarak kayda geçtiğinden bahisle, teklif tutarının 27.678.500,00-TL olarak dikkate alınması ve değerlendirmenin bu tutar üzerinden yapılması talep edilmiştir. SGK Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile ihalenin 276.785.000,00-TL teklif tutarı üzerinden davacı şirket uhdesinde bırakılmasına ve katma değer vergisi dahil olmak üzere 304.463.500,00-TL karşılığında taşınmazın davacı şirkete devrine onay verilmiştir. Davacının teklifi ve taşınmazın satış bedeli olan 276.785.000,00-TL ve 27.678.500,00-TL katma değer vergisi olmak üzere toplam 304.463.500,00-TL'nin tebliğ tarihinden itibaren 30 (otuz) iş günü içerisinde anlaşmalı bankalardan birine yatırılması ve ödeme yapıldığına dair dekontun bir örneğinin gönderilmesi halinde devir işlemlerine başlanılacağı davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı işlemiyle 02/02/2024 tarihinde davacı şirketi ihalede temsil eden yetkilisine bildirilmiştir. Davacı şirkete 02/02/2024 tarihinde yapılan bildirimde ve ekindeki ... tarih ve ... sayılı işlemde ihale işlemine yönelik başvuru yolları, mercileri ve sürelerine ilişkin herhangi bir ibareye yer verilmemiştir. Davacı şirket tarafından, dava konusu taşınmazın satışına ilişkin ihalenin 29/12/2023 tarihinde yapıldığı, 27.678.500,00-TL teklifte bulunulduğu, sistemsel bir hata nedeniyle teklifin 276.785.000,00-TL olarak kayda alındığı, teklif edilen bedelde hata yapıldığından ihalenin sonuçlanması üzerine haberdar olunduğu belirtilerek, teklifin 27.678.500,00-TL olarak dikkate alınması için 29/12/2023 tarihinde davalı idareye başvuruda bulunulduğu, başvurunun dikkate alınmayarak 276.785.000,00-TL üzerinden ihalenin sonuçlandırıldığı, sonuçlanan bedel üzerinden 30 iş günü içerisinde yükümlülüklerin yerine getirilmesinin istenildiği, ancak Türk Borçlar Kanunu'nun hataya ve yanılmaya ilişkin hükümleri uyarınca hatalı bedel üzerinden idareye ödeme yapılamayacağı, idarenin aşırı yüksek olması nedeniyle teklifin hatalı olduğunu bilmesi gerektiği, bu nedenle hatalı teklifin bağlayıcı olmadığı, yanılma hükümleri ve ihale günü bu hususun idareye bildirilmiş olması nedeniyle dava konusu ihale için yatırılan 1.322.395,00-TL teminatın iade edilmesi istemiyle 05/03/2024 tarihinde davalı idareye başvuruda bulunulmuştur. Davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı işlemiyle, ... tarih ve ... sayılı yazı ile ihale konusu taşınmazın satışına Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile onay verildiği, devir işlemlerinin başlatılabilmesi için SGK'nın anlaşmalı olduğu bankalardan birine 304.463.500,00-TL bedelin yatırılması ve ödeme yapıldığına dair dekontun Kuruma gönderilmesi gerektiğinin 02/02/2024 tarihinde tebliğ edildiği, ihale şartnamesinin isteklilerce okunup, şartların kabul edilmiş olduğu, taşınmazın satışı Yönetim Kurulunca onaylandığından teminat iadesinin gerçekleştirilemeyeceği, ihale bedelinin 14/03/2024 tarihine kadar yatırılmaması halinde ihale şartnamesinde yer alan ihale kararının tebliğ tarihinden itibaren alıcı veya alıcıların satış işlemlerini tamamlamaları ve ödemeyi otuz iş günü içinde yerine getirmelerinin mecburi olduğu, aksi halde yeni bir tebligata gerek kalmaksızın ihalenin iptal edilerek, teminatın SGK hesabına gelir kaydedileceğine yönelik düzenleme uyarınca teminatın gelir kaydedileceği belirtilerek davacı şirketin 05/03/2024 tarihli başvurusunun reddine karar verilmiştir. Bunun üzerine 29/12/2023 tarihli ihalenin ve anılan ihale sonucundaki satış kararının onaylanmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı SGK Yönetim Kurulu kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: Anayasa'nın 40. maddesinin ikinci fıkrası hükmü ile bireylerin yargı ya da idari makamlar önünde haklarını arayabilmelerine kolaylık ve olanak sağlanması amaçlanmış; idareye, işlemlerinde, ilgililerin kaç gün içinde, hangi mercilere başvurabileceklerini bildirme yükümlülüğü getirilmiştir. Anayasa'nın 125. maddesinde de, idari işlemlere karşı açılacak davalarda sürenin "yazılı bildirim" tarihinden başlayacağı belirtilmiştir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesi ile devamı maddelerde "genel dava açma süreleri" düzenlenmiş, anılan Kanun'un 7. maddesinde, özel süre gösterilmeyen hallerde idare mahkemelerinde idari işlemlere karşı dava açma süresinin "altmış gün" olduğu ve bu sürenin yazılı bildirim tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı kurala bağlanmıştır. Buna karşılık, 2577 sayılı Kanun'a 28/06/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 18. maddesiyle eklenen 20/A maddesiyle, bir kısım işlemlere karşı açılan davalarda, genel yargılama usulünden farklı olarak, gerek dava gerekse temyiz aşamasında uygulanacak "ivedi yargılama usulü" getirilmiş; ayrıca, ivedi yargılama usulünde dava açma süresinin "otuz gün" olduğu ve bu Kanun'un 11. maddesi hükümlerinin uygulanmayacağı öngörülmüştür. Anılan maddede, ihaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemlerinden doğan uyuşmazlıklar ivedi yargılama usulünün uygulanacağı işlemler arasında sayılmıştır. 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 39. maddesinde, "İçtihatları Birleştirme Kurulu, dava dairelerinin veya idari ve vergi dava daireleri kurullarının kendi kararları veya ayrı ayrı verdikleri kararlar arasında aykırılık veya uyuşmazlık görüldüğü veyahut birleştirilmiş içtihatların değiştirilmesi gerekli görüldüğü takdirde, Danıştay Başkanının havalesi üzerine, Başsavcının düşüncesi alındıktan sonra işi inceler ve lüzumlu görürse, içtihadın birleştirilmesi veya değiştirilmesi hakkında karar verir."; 40. maddesinde, "1. Kurulun, içtihatların birleştirilmesi veya değiştirilmesi hakkındaki kararları, gönderildikleri tarihten itibaren bir ay içerisinde Resmi Gazete'de yayımlanır. Bu kararlara, Danıştay daire ve kurulları ile idari mahkemeler ve idare uymak zorundadır." kuralına yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Aktarılan kuralların değerlendirilmesinden, ihaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemlerinden kaynaklanan uyuşmazlıkların ivedi yargılama usulüne tabi olduğu, bu usule tabi olan uyuşmazlıklarda dava açma süresinin otuz gün olduğu ve dava açılmadan önce idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması istemiyle 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında yapılacak bir başvurunun işlemeye başlamış olan dava açma süresini durdurmayacağı anlaşılmaktadır. Anayasa'nın 125. ve 2577 sayılı Kanun'un 7. maddesinde, idari işlemlere karşı açılacak davalarda sürenin, yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlayacağı kurala bağlanmak suretiyle dava açma süresinin başlamasında "yazılı bildirim"in esas alınması öngörülmüş olup, hak arama özgürlüğünün kullanılması bakımından, idari işlemlerin idare tarafından ilgililere açık ve anlaşılabilir biçimde bildirilmesi gerekmektedir. Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu'nun 15/03/2022 tarih ve E:2021/2, K:2022/1 sayılı kararı ile "Yazılı olarak bildirilen özel veya genel dava açma süresine tabi idari işlemlerde dava açma süresinin belirtilmediği hallerde genel dava açma süresinin uygulanması gerektiği" doğrultusunda içtihatlar birleştirilmiştir. Dosyanın incelenmesinden, dava konusu işlemlerin ihale işlemleri olması nedeniyle uyuşmazlığın ivedi yargılama usulüne tabi olduğu, ivedi yargılama usulünde dava açma süresinin otuz gün olduğu, ivedi yargılama usulünün uygulandığı ihale işlemlerinden kaynaklı uyuşmazlıklarda idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurmanın işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı, otuz gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı, isteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresinin yeniden işlemeye başlayacağı ve başvurma tarihine kadar geçmiş sürenin de hesaba katılacağına yönelik 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi hükümlerinin uygulanmayacağında tereddüt bulunmamaktadır. Bununla birlikte, uyuşmazlığa konu işlemlerin öğrenilme tarihinden itibaren dava konusu edilen işlemlerden olmadığı ve bizzat ihale işleminin tarafı olan şirket tarafından dava konusu edildiği dikkate alındığında, 29/12/2023 tarihli ihalenin ve ihale sonucundaki satış kararının onaylanmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı SGK Yönetim Kurulu kararının ilgilisine bildirilmesi gerekli işlemlerden olduğu ve bu işlemlere karşı açılacak davalarda dava açma süresinin yazılı bildirim tarihinden itibaren başlayacağı açıktır. Bu durumda, davacı şirkete yazılı olarak bildirilmesi gereken 29/12/2023 tarihli ihalenin ve bu ihaleye yönelik olarak alınan satış kararının onaylanmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı SGK Yönetim Kurulu kararının iptali istemiyle açılan davada, dava konusu işlemlerde başvuru yolları ve süreleri belirtilmediğinden, Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun "yazılı olarak bildirilen özel veya genel dava açma süresine tabi idari işlemlerde dava açma süresinin belirtilmediği hallerde genel dava açma süresinin uygulanması gerektiği" doğrultusunda birleştirilen 15/03/2022 tarih ve E:2021/2, K:2022/1 sayılı içtihadının somut olayda uygulanması gerekir. Öte yandan, davacı şirket tarafından 05/03/2024 tarihinde davalı idareye yapılan başvurunun dava konusu işlemlerin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan veya işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenilmesine yönelik 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında bir başvuru olmadığı, dava konusu ihale kapsamında ödenen teminatın iade edilmesine yönelik bir başvuru olduğu ve davanın dava konusu işlemlerin tebliğ tarihinden itibaren başlayan 60 günlük genel dava açma süresi içerisinde açıldığı dikkate alındığında, 05/03/2024 tarihinde yapılan başvurunun dava konusu işlemleri içtihadı birleştirme kararından kaynaklanan 60 günlük dava açma sürenin kapsamından çıkarmayacağı da açıktır. Bu itibarla, dava konusu işlemlerin davacı şirkete 02/02/2024 tarihinde yazılı olarak bildirildiği göz önünde bulundurulduğunda, yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren 60 gün içerisinde 01/04/2024 tarihinde açılan davanın süresinde olduğu anlaşıldığından, süre aşımı nedeniyle davanın reddi yönündeki temyize konu İdare Mahkemesi kararında usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin kabulüne; 2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 4. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 20/03/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. </body></html>