Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2023/1546 E. , 2025/1113 K.</ul> "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONUNCU DAİRE Esas No : 2023/1546 Karar No : 2025/1113 TEMYİZ EDEN (DAVACILAR): 1- ... 2- ... ... 8- Kendi adına asaleten ..., ...adlarına velayeten ... 9- Kendi adlarına asalaten; ... ve ... adlarına velayeten ... ve ... VEKİLLERİ : Av. ... TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Valiliği / ... VEKİLİ : Av. ... İSTEMLERİN_KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının davacılar tarafından aleyhlerine olan kısımlarının, davalı idare tarafından manevi tazminata yönelik kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. DAVANIN_KONUSU:Davacılar tarafından, yakınları...'ın, Diyarbakır ili, Sur ilçesi, ... Mahallesi, ... Mezrasında 12/05/2016 tarihinde bomba yüklü araç ile gerçekleştirilen patlama sonucu hayatını kaybettiğinden bahisle, maddi ve manevi tazminat ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Diyarbakır Valiliği Hukuk İşleri Şube Müdürlüğünün... tarih ve E... sayılı işleminin iptali ile uğradıkları iddia edilen zararlarına karşılık müteveffanın eşi ve yaşı küçük her bir çocuğu (..., ..., ... ve ...) için 100,00 TL olmak üzere şimdilik toplam 500,00 TL maddi tazminat ile eş için 100.000,00 TL manevi, her bir çocuk (..., ..., ..., ... ve ...) için 50.000,00 TL manevi, müteveffanın babası, annesi ve her bir kardeşi için 25.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 600.500,00 TL tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir. YARGILAMA SÜRECİ: İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu işlemin iptali istemi yönünden davanın incelenmeksizin reddine, maddi tazminat istemlerinin reddine, manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, davacıların İdare Mahkemesi kararının davanın incelenmeksizin reddine ilişkin kısmına yönelik istinaf başvurusunun reddi, manevi tazminata yönelik istinaf başvurusunun kısmen kabulü, kısmen reddi, İdare Mahkemesi kararının bu kısmının kaldırılması, manevi tazminat isteminin kısmen kabulü, kısmen reddi davalı idarenin manevi tazminata yönelik istinaf başvurusunun reddi, davacıların maddi tazminata yönelik istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının maddi tazminata ilişkin kısmının kaldırılması, davanın maddi tazminata ilişkin kısmı hakkında yeniden karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesi yolunda verilen ilk kararın davalı idare tarafından temyiz edilmesi üzerine, manevi tazminat isteminin kısmen kabulü, kısmen reddi, davalı idarenin manevi tazminata yönelik istinaf başvurunun reddi, davacıların maddi tazminata yönelik istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının maddi tazminata ilişkin kısmının kaldırılması, Danıştay Onuncu Dairesinin 07/02/2022 tarih ve E:2019/10972, K:2022/427 sayılı kararıyla manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne ilişkin kısmının onanması, maddi tazminata ilişkin kısmının bozulması üzerine, bozma kararına uyularak ve Dairelerince verilen ilk kararın manevi tazminata ilişkin kısmının onanarak kesinleştiği, işleme yönelik incelenmeksizin ret kararının ise taraflarca temyiz edilmemesi nedeni ile kesinleştiği, istinaf incelemesinin maddi tazminat istemine münhasıran yapıldığı belirtilerek davacıların maddi tazminat isteminin reddine dair istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verilmiştir. TEMYİZ_EDENLERİN_İDDİALARI:Davacılar tarafından; davalı idarenin kusursuz sorumluluk ve sosyal risk ilkesi çerçevesinde tazminat sorumluluğu bulunduğu, sulhname ile ödenen paranın gerçek zararı karşılamadığı, zararlarının bilirkişi marifetiyle hesaplanması gerektiği, manevi tazminat yönünden davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir. Davalı idare tarafından; 5233 sayılı Kanun kapsamında manevi tazminat istemlerinin karşılanmayacağı, manevi tazminat isteminin kabulüne ilişkin kararın bozulmasına, davanın reddine karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir. TARAFLARIN_SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, davacıların temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. Davacılar tarafından savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ... DÜŞÜNCESİ : Davalı idare tarafından yapılan temyiz isteminin incelenmeksizin reddi, davacılar tarafından yapılan temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: HUKUKİ DEĞERLENDİRME: A) Davalı İdarenin Temyiz İsteminin İncelenmesi: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinde, Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin maddede sayılan davalar hakkında verdikleri kararların Danıştayda kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği; 49. maddesinin 3. fıkrasında ise, kararların kısmen onanması ve kısmen bozulması hallerinde kesinleşen kısmın Danıştay kararında belirtileceği kurala bağlanmıştır. Ayrıca yargılama hukuku kurallarına göre, dava açmakta olduğu gibi kanun yoluna başvurmada da hukuki yarar bulunmalıdır. Diğer bir ifadeyle kanun yoluna başvuranın, aleyhine kanun yoluna başvurduğu kararın bozulmasını talep etmesinde korunması gereken hukuki yararının bulunması zorunludur. Dosyanın incelenmesinden; ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince verilen 19/03/2019 tarihli ilk kararın davalı idare tarafından temyiz edilmesi üzerine manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulü ile toplam 550.000,00 TL manevi tazminatın davacılara ödenmesine ilişkin kısmının Danıştay Onuncu Dairesinin 07/02/2022 tarih ve E:2019/10972, K:2022/427 sayılı kararıyla onanması sonucu kesinleştiği, maddi tazminat istemine yönelik kısmının ise bozulması üzerine, bozma kararına uyularak, davacıların maddi tazminat isteminin reddine ilişkin istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verildiği, akabinde Bölge İdare Mahkemesi kararının, davacılar tarafından aleyhlerine olan kısımlarının, davalı idare tarafından manevi tazminata yönelik kısmının temyizen incelenerek bozulmasının istenildiği görülmektedir. Bu durumda; davalı idare tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen hukuka aykırılık iddialarının, yargılamanın daha önceki aşamasında onanarak kesinleşmiş olan manevi tazminata yönelik olduğu, dolayısıyla davalı idarenin korunması gereken hukuki bir yararının bulunmadığı anlaşıldığından, temyiz isteminin esasının incelenmesine olanak bulunmadığı sonucuna varılmaktadır. B) Davacıların Davanın Esasına Yönelik Temyiz İsteminin İncelenmesi: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen kararın davanın esasına ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, davacıların dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. C) Davacıların Manevi Tazminat İstemlerinin Kısmen Reddi Nedeniyle Aleyhlerine Hükmedilen Vekalet Ücretine İlişkin Temyiz İsteminin İncelenmesi: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir..." hükmü; "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasında, "Temyiz incelemesi sonunda Danıştay; ... b) Kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onar." hükmü yer almaktadır. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 168. maddesinin 3. fıkrası uyarınca vekalet ücretinin takdirinde dava sonucunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin esas alınması gerekmektedir. 02/01/2019 tarih ve 30643 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve manevi tazminat yönünden uyuşmazlıkta uygulanacak olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin "Manevi tazminat davalarında ücret" başlıklı 10. maddesinde, "(1) Manevi tazminat davalarında avukatlık ücreti, hüküm altına alınan miktar üzerinden Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir. (2) Davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez. (3) Bu davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur. (4) Manevi tazminat davasının, maddi tazminat veya parayla değerlendirilmesi mümkün diğer taleplerle birlikte açılması durumunda; manevi tazminat açısından avukatlık ücreti ayrı bir kalem olarak hükmedilir." düzenlemeleri yer almaktadır. Dosyanın incelenmesinden;... İdare Mahkemesince, dava konusu işlem yönünden davanın incelenmeksizin reddi, maddi tazminat istemlerinin reddi, manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulü, kısmen reddi yolunda verilen karara karşı taraflarca yapılan istinaf başvurusu üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile davacıların dava konusu işlem yönünden davanın incelenmeksizin reddine ilişkin kısmına yönelik istinaf başvurusunun reddine, manevi tazminata yönelik yapılan istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, kısmen reddine, İdare Mahkemesi kararının bu kısmının kaldırılmasına, manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine, davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurunun reddine, maddi tazminata yönelik davacılar tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının maddi tazminata ilişkin kısmının kaldırılmasına, davanın maddi tazminata ilişkin kısmı hakkında yeniden karar verilmek üzere dosyanın Mahkemesine gönderilmesine ve hüküm altına alınan kısım da gözetilerek Mahkemece yeniden verilecek kararla birlikte yargılama giderleri ve vekalet ücreti de hüküm altına alınacağından, bu hususta ayrıca hüküm tesisine gerek bulunmadığına karar verilmiştir. Söz konusu kararın, davalı idare tarafından temyiz edilmesi üzerine Danıştay Onuncu Dairesince; manevi tazminatın kısmen kabulüne ilişkin kısmının onanmasına, maddi tazminata ilişkin kısmının bozulmasına karar verilmesi üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi...dari Dava Dairesinin...tarih ve E:... K:... sayılı kararı ile maddi tazminata yönelik bozma kararına uyularak davacıların maddi tazminat isteminin reddine ilişkin istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verilerek, kararın verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 19/03/2019 tarihli kararla reddine karar verilen manevi tazminat yönünden de davalı idare lehine avukatlık ücretine hükmedilmiştir. Oysa, manevi tazminat istemlerinin toplam 550.000,00 TL'lik kısmının kabulüne, 50.000,00 TL'lik kısmının reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi.... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne ilişkin kısmının Dairemizin kararı ile onanması, kısmen reddine ilişkin kısmının ise davacılar tarafından temyiz edilmemesi suretiyle kesinleştiği dikkate alındığında, manevi tazminat için hükmedilmesi gereken vekalet ücretinin 02/01/2019 tarih ve 30643 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve anılan kararın verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenmesi gerektiği açıktır. Bu durumda; Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, reddedilen manevi tazminat yönünden 11.000,00 TL avukatlık ücretinin davacılar tarafından davalı idareye verilmesine," şeklindeki ibarenin "02/01/2019 tarih ve 30643 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, reddedilen manevi tazminat yönünden 5.850,00 TL avukatlık ücretinin davacılar tarafından davalı idareye verilmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davalı idarenin temyiz isteminin incelenmeksizin REDDİNE, 2. Davacıların esasa yönelik temyiz isteminin REDDİNE, vekalet ücretine yönelik temyiz isteminin KABULÜNE, 3. ... Bölge İdare Mahkemesi ...dari Dava Dairesinin... tarih ve E:... K:...... sayılı temyize konu kararının yukarıda belirtildiği şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 4.Adli yardım talebi kabul edildiğinden ödenmemiş olan temyiz yargılama giderlerinin davacılardan tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına, davalı idare tarafından yapılan temyiz yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretlerinin aidiyetine göre iadesine, 5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 24/02/2025 tarihinde davalı idarenin temyiz istemi ile davacıların esasa yönelik temyiz istemi yönünden oy birliğiyle, davacıların vekalet ücretine yönelik temyiz istemi yönünden ise oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi. (X)-KARŞI OY: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, temyiz incelemesinde Danıştayın, kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükmüne yer verilmiştir. Olayda, ilk derece mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine bölge idare mahkemesi idari dava dairesince verilen kararda hükmedilmesi gereken manevi tazminat miktarı ile ilgili olarak hüküm kurulmuş ise de bu miktar nedeniyle hak edilen vekalet ücreti ile ilgili olarak bir hüküm kurulmadığı ve yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine karar verildiği, bölge idare mahkemesi idari dava dairesinin bu kararının temyiz edilmesi üzerine bozulması neticesinde verilen bozmaya uyma kararında ise bu kararın verildiği tarihteki tarifeye göre vekalet ücreti takdir edilmesi yoluna gidildiği görülmektedir. Bu durumda; ... Bölge İdare Mahkemesi ...dari Dava Dairesince, istinaf başvurusu üzerine verilen ...... tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre mi adı geçen yargı merciince Dairemizin bozma kararına uyularak verilen 08/11/2022 tarihli karar tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre mi vekalet ücretine hükmedileceği hususundan kaynaklanan uyuşmazlık, anılan Kanun'un 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca kararın düzeltilerek onanmasını gerektiren, "yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hata ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlık" kapsamında değerlendirilebilecek bir husus olmayıp anılan maddenin 2. fıkrasının (b) bendi uyarınca kararın bozulmasını gerektiren "hukuka aykırılık" kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden, vekalet ücreti hakkında da davanın esası hakkında karar vermeye yetkili ve görevli olan Bölge İdare Mahkemesince karar verilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenle davacıların temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının vekalet ücreti yönünden bozulması gerektiği oyuyla Daire kararına bu yönden katılmıyorum. </body></html>