Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2021/2685 E. , 2025/703 K.</ul> "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ALTINCI DAİRE Esas No : 2021/2685 Karar No : 2025/703 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı-... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF : I- DAVACI ... Valiliği VEKİLİ : Av. ... II- DAVACI YANINDA MÜDAHİL ... Bakanlığı VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin tarih ... ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Tekirdağ ili, Süleymanpaşa ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel (eski ... ada ...-... parseller), ... ada, ..., ... ve ... parsel sayılı taşınmazlar ile ... ada ... sayılı parselin güneyine ilişkin hazırlanan Tekirdağ Büyükşehir Belediye Meclisinin ... günlü, ... sayılı kararıyla onaylanan 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı değişikliği ile 1/5.000 ölçekli nazım ve 1/1.000 ölçekli uygulama imar planı değişikliklerinin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu taşınmazları kapsayan yaklaşık 20 hektarlık alanda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 3194 sayılı İmar Kanunu ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca kendisine verilen yetkiyi kullanarak re'sen plan değişikliği yapıldığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının plan değişikliği yaptığı alanı kapsayacak şekilde ve Bakanlığın yaptığı plan henüz yürürlükteyken onay veya izni olmaksızın davalı Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan dava konusu plan değişikliklerinde hukuka uyarlık görülmediği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka aykırı bulunarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı yanında müdahil Çevre, Şehircilik ve İklim Değşikliği Bakanlığı tarafından temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır. Davacı tarafından, savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY :Davacı idare tarafından, Tekirdağ Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararıyla onaylanan Tekirdağ ili, Süleymanpaşa ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel, ... ada, ..., ... ve ... parsel sayılı taşınmazlar (eski ... ada ...-... sayılı parseller) ... ada ... sayılı parselin güneyine ilişkin hazırlanan 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı değişikliği ile 1/5.000 ölçekli nazım ve 1/1.000 ölçekli uygulama imar planı değişikliklerinin; dava konusu taşınmazların Hazinenin özel mülkiyetinde olduğu ve imar planı değişikliklerinin Bakanlığın ... günlü, ... sayılı yazısına istinaden hazırlattırılarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına onaylanması için gönderildiği, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yapılan 1/5.000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ve 1/1.000 ölçekli uygulama imar planında "lojistik tesis alanı" olarak belirlenmesinin hazine menfaatlerine uygun düştüğü ileri sürülerek iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 2872 sayılı Çevre Kanununun 9. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, "Ülke fizikî mekânında, sürdürülebilir kalkınma ilkesi doğrultusunda, koruma-kullanma dengesi gözetilerek kentsel ve kırsal nüfusun barınma, çalışma, dinlenme, ulaşım gibi ihtiyaçların karşılanması sonucu oluşabilecek çevre kirliliğini önlemek amacıyla nazım ve uygulama imar plânlarına esas teşkil etmek üzere bölge ve havza bazında 1/50.000-1/100.000 ölçekli çevre düzeni plânları Bakanlıkça yapılır, yaptırılır ve onaylanır. Bölge ve havza bazında çevre düzeni plânlarının yapılmasına ilişkin usûl ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir." hükmüne yer verilmiştir. Dava konusu il çevre düzeni planı değişikliğinin onaylandığı tarihte yürürlükte olan 644 sayılı Çevre Ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2. maddesinde, "Çevre ve Şehircilik Bakanlığının görevleri şunlardır: ... ç) Her tür ve ölçekteki fiziki planlara ve bunların uygulanmasına yönelik temel ilke, strateji ve standartları belirlemek ve bunların uygulanmasını sağlamak, Bakanlar Kurulunca yetkilendirilen alanlar ile merkezi idarenin yetkisi içindeki kamu yatırımları, mülkiyeti kamuya ait arsa ve araziler üzerinde yapılacak her türlü yapı, milli güvenliğe dair tesisler, askeri yasak bölgeler, genel sığınak alanları, özel güvenlik bölgeleri, enerji ve telekomünikasyon tesislerine ilişkin etütleri, harita, her tür ve ölçekte çevre düzeni, nazım ve uygulama imar planlarını, parselasyon planlarını ve değişikliklerini resen yapmak, yaptırmak, onaylamak ve başvuru tarihinden itibaren iki ay içinde yetkili idarelerce ruhsatlandırma yapılmaması halinde resen ruhsat ve yapı kullanma izni vermek. ... h) Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan veya mülkiyeti Hazineye, kamu kurum veya kuruluşlarına veya gerçek kişilere veyahut özel hukuk tüzel kişilerine ait olan taşınmazlar üzerinde kamu veya özel sektör tarafından gerçekleştirilecek olan yatırımlara ilişkin olarak ilgililerince hazırlandığı veya hazırlatıldığı halde yetkili idarece üç ay içinde onaylanmayan etüt, harita, her tür ve ölçekteki çevre düzeni, nazım ve uygulama imar planlarını, parselasyon planlarını ve değişikliklerini ilgililerinin valilikten talep etmesi ve valiliğin Bakanlığa teklifte bulunması üzerine bedeli mukabilinde yapmak, yaptırmak ve onaylamak, başvuru tarihinden itibaren iki ay içinde yetkili idarece verilmemesi halinde bedeli mukabilinde resen yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermek..." hükmüne yer verilmiştir. Aynı Kararnamenin 7. maddesinde, "Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır: a) Yerleşme, yapılaşma ve arazi kullanımına yön veren, her tür ve ölçekte fiziki planlara ve uygulamalara esas teşkil eden üst ölçekli mekânsal strateji planlarını ve çevre düzeni planlarını ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği yaparak hazırlamak, hazırlatmak, onaylamak ve uygulamanın bu stratejilere göre yürütülmesini sağlamak. ... c) Havza ve bölge bazındaki çevre düzeni planları da dâhil her tür ve ölçekteki çevre düzeni planlarının ve imar planlarının yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek, havza veya bölge bazında çevre düzeni planlarını yapmak, yaptırmak, onaylamak ve bu planların uygulanmasını ve denetlenmesini sağlamak. ... ı) Her tür ve ölçekteki fiziki planların birbiriyle uyumunu ve mekânsal strateji planları hedeflerine ve kararlarına uygunluğunu sağlamak amacıyla gerekli tedbirleri almak, ilgili idareler tarafından Bakanlıkça verilen süre içinde yapılmayan il çevre düzeni planlarını yapmak, yaptırmak ve resen onaylamak. ... k) Bakanlar Kurulunca yetkilendirilen alanlar ile merkezi idarenin yetkisi içindeki kamu yatırımları, mülkiyeti kamuya ait arsa ve araziler üzerinde yapılacak her türlü yapı, milli güvenliğe dair tesisler, askeri yasak bölgeler, 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun hükümleri çerçevesinde yapılacak binalar, genel sığınak alanları, özel güvenlik bölgeleri, enerji ve telekomünikasyon tesisleri ile ilgili altyapı, üstyapı ve iletim hatları, yanıcı, parlayıcı ve patlayıcı madde üretim tesisleri ve depoları, akaryakıt ve sıvılaştırılmış petrol gazı istasyonları gibi alanlar ile ilgili her tür ve ölçekteki planların yapılmasına ilişkin esasları belirlemek, bunlara ilişkin her tür ve ölçekteki harita, etüt, plan ve parselasyon planlarını gerektiğinde yapmak, yaptırmak ve resen onaylamak. ... (3) Birinci fıkranın (a) bendinde belirtilen ulusal ve bölgesel nitelikteki fiziki planları Bakanlık yapar, yaptırır ve onaylar. Büyükşehir belediyeleri sınırları içerisindeki çevre düzeni planlarını büyükşehir belediyeleri, büyükşehir olmayan illerde ise Bakanlık yapar, yaptırır ve onaylar." hükümlerine yer verilmiştir. 5393 Sayılı Belediye Kanununun 18. maddesinde, "Belediye meclisinin görev ve yetkileri şunlardır: a) Stratejik plân ile yatırım ve çalışma programlarını, belediye faaliyetlerinin ve personelinin performans ölçütlerini görüşmek ve kabul etmek. b) Bütçe ve kesinhesabı kabul etmek, bütçede kurumsal kodlama yapılan birimler ile fonksiyonel sınıflandırmanın birinci düzeyleri arasında aktarma yapmak. c) Belediyenin imar plânlarını görüşmek ve onaylamak, büyükşehir ve il belediyelerinde il çevre düzeni plânını kabul etmek. Belediye sınırları il sınırı olan Büyükşehir Belediyelerinde il çevre düzeni planı ilgili Büyükşehir Belediyeleri tarafından yapılır veya yaptırılır ve doğrudan Belediye Meclisi tarafından onaylanır." hükmüne yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: UYAP ortamında yapılan incelemede, dava konusu tamamı hazineye ait Tekirdağ ili, Süleymanpaşa ilçesi, ... Mahallesi, ... ada ...-... sayılı parseller (eski ... ada ...-... parseller) ve ... ada ... sayılı parselin bulunduğu yaklaşık 20 hektarlık alanı da kapsayan bölgede 2001 yılında mülga Tekirdağ Belediyesi tarafından 1/25.000 ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planı yapıldığı, anılan planda dava konusu taşınmazların "askeri alan" fonksiyonunda kaldığı, söz konusu taşınmazların "lojistik tesis alanı" olarak planlanmasına ilişkin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının ... tarihli, ... sayılı işlemi ile onaylanan 1/25.000 ölçekli plan değişikliği yapıldığı ve akabinde aynı alana ilişkin olarak yine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 1/5.000 ve 1/1.000 ölçekli planların yapıldığı, 1/25.000 ölçekli plan değişikliğine karşı açılan davada ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile dava konusu işlemin iptaline karar verildiği anılan karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın " dava konusu 1/25000 ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planı Değişikliğinin Tekirdağ Büyükşehir Belediye Meclisince onaylanması gerekirken davalı Bakanlık tarafından onaylanmasında yetki unsuru bakımından hukuka uygunluk bulunmadığı" gerekçesi ile Danıştay Altıncı Dairesinin 03/03/2022 tarihli E:2018/5270, K:2022/2605 sayılı kararı ile onanmasına karar verilmiştir. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının ... tarihli, ... sayılı1/5.000 ve 1/1.000 ölçekli plan değişikliklerine karşı açılan davada dava konusu işlemlerin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın Danıştay Altıncı Dairesinin 03/03/2022 tarihli E:2018/9492 K:2022/2609 sayılı kararı ile onanmasına karar verilmiştir. Anılan planlarının yukarıda belirtilen mahkeme kararıyla iptal edilmesi üzerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca 07/06/2017 tarihinde onaylanan 1/25.000 ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planı değişikliği ve akabinde yine Bakanlıkça 1/5.000 ve 1/1.000 ölçekli planlarının yapıldığı, 1/25.000 ölçekli plan değişikliğine karşı 20/07/2017 tarihinde 1/5.000 ve 1/1.000 ölçekli plan değişikliklerine karşı ise 15/11/2017 tarihinde davalı Tekirdağ Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından itiraz edildiği, itirazların reddedilmesi üzerine, 1/25.000 ölçekli plan değişikliğinin iptali istemiyle Tekirdağ Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından açılan davada, ... İdare Mahkemesinin dava konusu işlemin iptali yolundaki ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın Danıştay Altıncı Dairesinin 15.03.2022 tarihli E:2019/20574 K:2022/3090 sayılı kararı ile "dava konusu 1/25000 ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planı Değişikliğinin Tekirdağ Büyükşehir Belediye Meclisince onaylanması gerekirken davalı Bakanlık tarafından onaylanmasında yetki unsuru bakımından hukuka uygunluk bulunmadığı, dava konusu il çevre düzeni planı değişikliği ve bu değişikliğe yapılan itirazın reddine ilişkin işlemin iptali yolundaki mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu bölge idare mahkemesi idari dava dairesi kararında sonucu itibariyle isabetsizlik görülmediği " gerekçesi ile onanmasına karar verilmiştir. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının 16.10.2017 onay tarihli 1/5.000 ve 1/1000 ölçekli plan değişikliklerinin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, Danıştay Altıncı Dairesinin 15/03/2022 tarihli E:2020/1513 K:2022/3094 sayılı kararı ile onanmasına karar verilmiştir. Yukarıda belirtilen kesinleşmiş yargı kararıyla da ortaya konulduğu üzere dava konusu planların Tekirdağ Büyükşehir Belediye Meclisince onaylanması gerekirken davalı Bakanlık tarafından onaylanmasında yetki unsuru bakımından hukuka uygunluk bulunmadığı Tekirdağ Büyükşehir Belediye Başkanlığının dava konusu planların yapımında yetkili olduğu sonucuna varılmıştır. Bu durumda dava konusu işlemin diğer hususlar yönünden hukuka uygun olup olmadığı incelenerek yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir. Bu itibarla dava konusu işlemlerin iptali yolundaki karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu idari dava dairesi kararında isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne, 2.Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin tarih ... ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 17/02/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi. </body></html>