Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU 2024/1053 E. , 2024/3580 K.</ul> "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2024/1053 Karar No : 2024/3580 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... 2- ... Bakanlığı VEKİLİ: Huk. Müş. ... 3-... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : Danıştay Dördüncü Dairesinin 19/12/2023 tarih ve E:2023/12217, K:2023/7106 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Kayseri ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, ... Apartmanı No:... adresinde bulunan ve davacının mülkiyetinde olup, kiracısı adına fırın işletmesi olarak iş yeri açma ve çalışma ruhsatına sahip olan iş yerinin, kira sözleşmesinin biteceğinden bahisle, anılan ruhsatın devir yoluyla ya da adına "ekmek, sade pide, ekmek çeşitleri ile simit üretimi" yapılabilmesi için fırın işletme ruhsatı verilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Talas Belediye Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin ve bu işlemin dayanağı olan Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile 26/11/2014 tarih ve 29187 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 2. maddesi ile ana Yönetmelik'e eklenen geçici 3. maddenin "İşyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan ancak ayrık nizamda müstakil binada bulunmayan ekmek fırınları devredilemez." şeklindeki son cümlesinin iptali istenilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Dördüncü Dairesinin 19/12/2023 tarih ve E:2023/12217, K:2023/7106 sayılı kararıyla; Davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının usule ilişkin itirazları yerinde görülmemiş, Anayasa'nın 124. maddesi, 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 4. maddesi, 10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin 1. fıkrası, 5. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi, "Gayrisıhhi Müesseseler Listesi" başlıklı Ek-2 cetvelinin (C) bölümünün 6.19 nolu sırası ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısına yer verilerek, Dava Konusu Yönetmelik'in İncelenmesi: Dava konusu İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in geçici 3. maddesinde yer alan "iş yeri açma ve çalıştırma ruhsatı bulunan ancak ayrık nizamda müstakil binada bulunmayan ekmek fırınları devredilemez." ibaresi yönünden; İlgili Kanun maddesinde idareye, insan sağlığına zarar vermemek, çevre kirliliğine yol açmamak, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunmasıyla ilgili düzenlemelere aykırı davranmama şeklindeki genel ölçütlere göre işyeri açma ve çalışma izni verilmesine ilişkin bir yönetmelik ile esasların belirlenmesi konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı, Bu durumda, aynı hukuki durumda bulunan iş yerleri (ayrık nizamda müstakil binada bulunmayan ekmek fırınları) hakkında yapılan düzenlemede kazanılmış hakların gözetildiği, ayrık nizamda ve müstakil bina şartını sağlamayan yapıların bundan sonraki aşamalarda verilecek ruhsatlar açısından idarenin, ekmek ve çeşitlerinin üretiminden tüketicilere ulaşıncaya kadar insan sağlığı ve güvenliğinin korunması amacıyla kamu düzeninin ve eşitlik ilkesinin sağlanmasına yönelik olduğu anlaşılmakla, idarenin açık bir takdir hatası bulunmadığı gibi takdir yetkisinin ölçüsüz kullanılmadığı, üst hukuk normlarına ve hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı, Dava konusu Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı düzenleyici işlemi yönünden; İşlemin, ekmek fırınları ile ilgili İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in geçici 3. maddesinin uygulanması hakkındaki değerlendirmeye ilişkin olduğu, söz konusu değerlendirme anılan maddedeki düzenlemeye uygun ve maddenin açıklanması mahiyetinde olduğundan, dayanak düzenlemeye herhangi bir aykırılık görülmediği, Dava Konusu bireysel işlem yönünden; Dava konusu Yönetmelik düzenlemesi gereği ekmek fırını iş yeri açma ve çalışma ruhsatının devri ya da yeniden ekmek fırını olarak ruhsat düzenlenebilmesi için ekmek fırınının bu amaca tahsisli ayrık nizamda müstakil binada bulunması gerektiği, Söz konusu iş yerinde ekmek fırını olarak faaliyette bulunmak amacıyla iş yeri için daha önce ruhsat düzenlenmiş olmasının, her koşulda bu ruhsatın devredilebileceği ya da bu konuda kazanılmış hakkın olduğu anlamına gelmeyip, iş yeri açma ve çalışma ruhsatının verilebilmesi ya da devri için, imar mevzuatının öngördüğü koşulların yanı sıra, iş yerlerinin ruhsatlandırılmasına yönelik mevzuatın öngördüğü koşulların da sağlanması gerektiği, Uyuşmazlıkta, Kayseri ili, Talas İlçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, ... Apartmanı No:... adresinde bulunan ve davacının mülkiyetinde olup, kiracısı adına fırın işletmesi olarak iş yeri açma ve çalışma ruhsatına sahip olan iş yerinin, kira sözleşmesinin biteceğinden bahisle, anılan ruhsatın devir yoluyla ya da adına "ekmek, sade pide, ekmek çeşitleri ile simit üretimi" yapılabilmesi için fırın işletme ruhsatı verilmesi talebiyle yapılan başvuruya konu ruhsatlı iş yerinin, ayrık nizamda ve müstakil bir yapıda yer almadığı anlaşıldığından, söz konusu başvurunun reddine yönelik Talas Belediye Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminde, dayanak mevzuat düzenlemelerine ve hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, söz konusu taşınmazın mülkiyetinin kendilerine ait olduğu, dava konusu Yönetmelik düzenlemesi ile maliki olduğu bu taşınmaz ile ilgili olarak fırın açması ve kiracısına ait ruhsatı devir almasını engelleyen bir hüküm getirildiği, ancak kanunda olmayan bir kısıtlamanın yönetmelikle getirilmiş olmasının hukuka aykırı olduğu, nitekim, dava konusu Yönetmelik ile mülkiyet hakkının özüne müdahale edildiği, mülkiyet hakkına yapılacak bir müdahalenin ise Anayasanın ilgili hükümleri dikkate alındığında ancak kanun ile yapılmasının mümkün olduğu ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Davalı idarelerden Talas Belediye Başkanlığı tarafından, Danıştay Dördüncü Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuş olup, Cumhurbaşkanlığı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Davacının temyiz isteminin reddine, 2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Danıştay Dördüncü Dairesinin temyize konu 19/12/2023 tarih ve E:2023/12217, K:2023/7106 sayılı kararının ONANMASINA, 3. Kesin olarak, 30/12/2024 tarihinde, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in geçici 3. maddesinde yer alan "işyeri açma ve çalıştırma ruhsatı bulunan ancak ayrık nizamda müstakil binada bulunmayan ekmek fırınları devredilemez." ibaresi yönünden oybirliği ile diğer kısımlar yönünden oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY X- İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in geçici 3. maddesinde, "Bu maddenin yayımı tarihinden önce yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi özel yapı şekline uygun olarak düzenlenen ve bu haliyle tapu kütüğüne tescil edilen yapılarda açılacak fırınlarda ayrık nizamda müstakil bina şartı aranmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan ancak ayrık nizamda müstakil binada bulunmayan ekmek fırınları devredilemez." düzenlemesine yer verilmiştir. Yukarıda yer alan düzenleme ile tapuya fırın olarak tescil edilmiş olan iş yerleri ile tapuya fırın olarak tescil edilmemiş olmakla birlikte fırın olarak iş yeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan yerlerin kazanılmış haklarının korunduğu anlaşılmaktadır. Söz konusu düzenleme ile tapuya fırın olarak tescil edilmiş olan iş yerleri için "özellikle bu yerlerin malikleri için" devir yasağının öngörülmediği de tabiidir. Bu bakımdan, tapuya fırın olarak tescil edilmiş yerlerin maliklerince devir alınmasını engelleyen bir düzenleme bulunmadığından, kira sözleşmesinin biteceğinden bahisle, anılan ruhsatın devir yoluyla ya da adına "ekmek, sade pide, ekmek çeşitleri ile simit üretimi" yapılabilmesi için fırın işletme ruhsatı verilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Talas Belediye Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminde ve bu işlemin dayanağı olan Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı anlaşıldığından, temyiz isteminin kısmen kabulü ile temyize konu kararın bu kısımlar yönünden bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum. </body></html>