Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2022/2901 E. , 2025/5867 K.</ul> "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2022/2901 Karar No : 2025/5867 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı 2- ... Genel Komutanlığı VEKİLLERİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem : Dava; Bingöl ili, ... İlçe Jandarma Komutanlığı emrinde uzman çavuş olarak görev yapan davacının, en son aldığı disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde 20 disiplin ceza puanı aldığından bahisle, 7068 sayılı Kanun'un 12/1-(a) maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine ilişkin Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının en son aldığı disiplin cezasının Bingöl İl Jandarma Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı işlemiyle "6 ay kısa süreli durdurma" cezası ile cezalandırılması ve bunun brüt aylığından 1/5 oranında kesinti yapmak suretiyle uygulanmasına dair işlem olduğu, anılan disiplin cezasının davacıya ... tarihinde tebliğ edildiği ve ... tarihinde de kesinleştiği, bu tarihten geriye doğru bir yıllık süre esas alındığında, dava konusu işleme esas alınan disiplin cezalarının öngörülen süre içerisinde kaldığı, davacıya verilen disiplin cezalarının karşılığı puanların toplamının da yirmiye tekâbül ettiği; davacı tarafından, işleme esas alınan disiplin cezalarının tarafına tebliğ edilmediği ileri sürülmüş ise de, davalı idarece dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerden, tüm disiplin cezalarının davacının imzası karşılığında tebliğ edildiği ve bunlara yönelik tebliğ tebellüğ belgelerinin de düzenlendiğinin görüldüğü, bu nedenle, davacının bu yöndeki iddiasında hukukî dayanak bulunmadığı; UYAP entegrasyon sistemi üzerinden yapılan incelemede, davacının mevcut davadan başka, hakkındaki disiplin cezalarına karşı açmış olduğu davanın bulunmadığı ve disiplin cezalarını gösterir dizi listesinde de hakkındaki tüm disiplin cezalarının kesinleştiğinin görüldüğü; bu itibarla, davacının en son aldığı disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içerisinde aldığı disiplin cezalarına karşılık gelen puan toplamlarının 20'ye ulaştığı anlaşılmakla, davacı hakkında 7068 sayılı Kanun'un 12/1-(a) maddesi uyarınca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, her ne kadar davacı tarafından, konuya yönelik disiplin soruşturması yapılmadığı ve savunmasının alınmadığı, kendisine karşı kötüniyetli davranıldığı, işlemin ölçülülük ilkesine aykırı olduğu ve alt ceza uygulamasına gidilmediği ileri sürülmüş ise de, 7068 sayılı Kanun'un 12. maddesinde öngörülen şartların gerçekleşmesi durumunda meslekten çıkarma cezası verilebileceği, mevcut işleme esas olarak davacı hakkında inceleme yapılarak bunun rapora bağlandığı ve bu kapsamda savunmasının alındığı, idarece tesis edilen işlemde davacıya yönelik kötüniyetli davranıldığını ortaya koyan herhangi bir delil sunulmadığı, bir alt ceza uygulamasının ise idarenin takdirinde olduğu belirtilerek, davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; istinafa konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; dava konusu işleme esas disiplin cezalarının usulsüz olarak tesis edildiği, savunma hakkının ihlal edildiği, ileri sürdüğü hususların idarece ve mahkemelerce karşılanmadığı, birçok defa haksızlığa uğradığı ve kasıtlı olarak hakkında tutanak tutulduğu, hukuka aykırı şekilde alt ceza uygulamasına gidilmediği, ölçülülük ilkesinin ihlal edildiği, emsal yargı kararları doğrultusunda karar verilmediği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmüştür. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; davacının, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : Dava dosyasının incelenmesinden; Bingöl ili, ... İlçe Jandarma Komutanlığı emrinde uzman çavuş olarak görev yapan davacının, en son aldığı disiplin cezasının kesinleştiği ... tarihten geriye doğru son bir yıl içinde; - Disiplin amiri tarafından re'sen verilen ve Bingöl Valiliği İl Jandarma Komutanlığının ... günlü, ... sayılı işlemiyle tesis edilen “4 günlük aylıktan kesme” cezasının karşılığı olarak 3 ceza puanının, - Bingöl Valiliği İl Jandarma Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla verilen "15 günlük aylıktan kesme" cezasının karşılığı olarak 3 ceza puanının, - Disiplin amiri tarafından re'sen verilen ve ... Kaymakamlığı İlçe Jandarma Komutanlığının ... günlü, ... sayılı işlemiyle tesis edilen "3 günlük aylıktan kesme" cezasının karşılığı olarak 3 ceza puanının, - Bingöl Valiliği İl Jandarma Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla verilen "20 ay uzun süreli durdurma" cezasının karşılığı olarak 6 ceza puanının, - Bingöl Valiliği İl Jandarma Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla verilen "6 ay kısa süreli durdurma" cezasının karşılığı olarak 5 ceza puanının, değerlendirmeye alınması suretiyle, toplamda 20 disiplin ceza puanı aldığından bahisle, 7068 sayılı Kanun'un 12/1-(a) maddesi uyarınca, disiplin ceza puanına bağlı olarak meslekten çıkarma cezasıyla tecziye edilmesi üzerine, temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. İLGİLİ MEVZUAT: 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un "Disiplin ceza puanına bağlı olarak meslekten çıkarma cezası verilmesi" başlıklı 12. maddesinde; "(1) Aşağıda belirtilen durumlar disiplinsizliği alışkanlık haline getirme olarak kabul edilir ve personel hakkında meslekten çıkarma cezası yetkili disiplin kurullarınca verilir: a) En son alınan disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde yirmi disiplin cezası puanı veya en az iki farklı disiplin amirinden toplam oniki defa veya daha fazla disiplin cezası almak. b) En son alınan disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son beş yıl içinde kırk disiplin cezası puanı veya en az iki farklı disiplin amirinden toplam yirmibeş defa veya daha fazla disiplin cezası almak. (2) Aynı disiplin dosyası kapsamında birden fazla disiplin cezası verilmesi halinde en yüksek olanın puanı değerlendirmeye esas alınır. (3) Birinci fıkra kapsamında ceza puanlarının hesaplanması usulü Emniyet Genel Müdürlüğü personeli için ekli (1) sayılı çizelgede, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personeli için ekli (2) sayılı çizelgede gösterilmiştir. (4) Sözleşmeli personelin sözleşmelerinin feshine ilişkin özel kanunlardaki hükümler saklıdır." hükümlerine yer verilmiş; Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personelinin ceza puanlarının hesaplanması usulünün belirlendiği (II) sayılı çizelgeye göre, disiplin cezalarının karşılığı olarak uyarmanın 1, kınamanın 2, aylıktan kesmenin 3, kısa süreli durdurmanın 5 ve uzun süreli durdurmanın ise 6 ceza puanı gerektirdiği kurala bağlanmıştır. Aynı Kanun'un "Soruşturma sonucu verilecek karar" başlıklı 27. maddesinin 3. fıkrasında, disiplin kurulu kararlarının gerekçeli olarak yazılacağı, ceza verilmesi halinde, gerekçede disiplinsizlik unsurları ile ceza miktarının tayininde esas alınan hususların gösterileceği ifade edilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME : 7068 sayılı Kanun’un 12. maddesinde, Kanun kapsamındaki kolluk personeline disiplin ceza puanına bağlı olarak meslekten çıkarma cezası verilmesine ilişkin usul ve esaslar düzenlenmiştir. Buna göre disiplin cezasına konu eylemi nedeniyle uyarma, kınama, aylıktan kesme, kısa süreli durdurma veya uzun süreli durdurma cezası uygulanan personelin aldığı cezaya karşılık gelen ceza puanı özlük dosyasına işlenmekte ve puanlar toplamı en son alınan disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde -en son alınan disiplin cezası puanı da dikkate alınarak- yirmiye ulaşması durumunda, personelin disiplinsizliği alışkanlık haline getirdiği kabul edilerek hakkında meslekten çıkarma cezası uygulanmaktadır. Anılan maddenin Kanun gerekçesinde; madde ile disiplinsizliği alışkanlık haline getiren veya aldığı disiplin cezalarına rağmen ıslah olmayan personelin meslekten çıkarılması hususunun düzenlendiği, buna göre, her disiplin cezası için disiplin puanlarının öngörüldüğü, belirlenen süreler içinde belirlenen kadar puan alanların meslekten çıkarılacağının hükme bağlandığı, personelin ıslah olmaması halinde daha ağır bir şekilde cezalandırılması düzenlenerek, herhangi bir disiplin cezası alan personelin mesleki disiplini bozucu fiil ve davranışlarını sürdürmesinin engellenmesinin hedeflendiği belirtilmiştir. Ceza puanına dayalı olarak Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezasının düzenlendiği 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu'nun bir kısım maddelerinin iptali istemiyle açılan davada, 27/03/2014 günlü, 28954 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 28/11/2013 günlü, E:2013/46, K:2013/140 sayılı kararında, belli bir disiplin puanına ulaşma hâlinde verilecek Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezasının, Kanun'da sayılan diğer disiplin cezalarından ayrı bir ceza olarak öngörüldüğü ve daha önce verilen disiplin cezalarının toplanmasından ibaret otomatik bir karar olmadığı, ayrı bir ceza olarak öngörülen bu ayırma cezasının, diğer disiplin cezalarından farklı bir makam tarafından ayrı bir usule göre karara bağlandığı, kurulların mevzuatta yer alan koşulların oluşup oluşmadığı konusunda değerlendirme yapma yetkilerinin bulunduğu hususlarına yer verildiği görülmektedir. Somut uyuşmazlıkta; Jandarma Genel Komutanlığı personeli olan uzman çavuş davacının, en son aldığı disiplin cezasının kesinleştiği 21/08/2019 tarihten geriye doğru son bir yıl içerisinde almış olduğu 5 adet disiplin cezalarına ait puanların toplamının 20 ceza puanına ulaştığı, ceza puanı hesabına dahil edilen disiplin cezalarına karşı davacı tarafından dava veya itiraz yoluna gidilmemesi nedeniyle anılan kararların kesinleştiği anlaşılmakla birlikte, ceza puanı hesabına dahil edilen disiplin cezalarından disiplin amirlerince re'sen verilen ve Bingöl Valiliği İl Jandarma Komutanlığının ... günlü, ... sayılı işlemiyle tesis edilen “4 günlük aylıktan kesme” cezası ile ... Kaymakamlığı İlçe Jandarma Komutanlığının ... günlü, ... sayılı işlemiyle tesis edilen "3 günlük aylıktan kesme" cezasına ilişkin kararlarda, disiplin cezalarının türü belirtilmesine rağmen bu cezaların karşılığı olan ceza puanlarının gösterilmediği veya bu ceza puanlarının özlük dosyasına işlendiğine yönelik davacıya herhangi bir bildirimde bulunulmadığı, bu 2 adet disiplin cezasının karşılığı ceza puanı toplamının da 6 olduğu görülmektedir. 7068 sayılı Kanun'un 27. maddesinin 3. fıkrasında de belirtildiği üzere, disiplin kurulu kararlarının gerekçeli olarak yazılması kurala bağlanmıştır. Gerekçeden anlaşılması gerekenin ise kural olarak, ilgili hakkındaki iddiaları, bu iddiaların dayandığı delilleri, isnat edilen fiil veya hallerin hukuki nitelendirmesini, verilecek cezanın düzenlendiği açık mevzuat bilgisini, tereddüte mahal vermeyecek şekilde ceza veya ceza miktarlarını, bu cezaların (uyarma, kınama, aylıktan kesme, kısa veya uzun süreli durdurma) karşılığı ceza puanlarının, itiraz ve/veya kanun yollarının açıkça gösterilmesi olduğu açıktır. Diğer taraftan, personelin mesleki disiplini bozucu fiil ve davranışlarını sürdürmesinin engellenmesini ve personelin ıslah olmasını amaçlayan ceza puanına dayalı meslekten çıkarma cezasının; diğer disiplin cezalarının karşılığı puanların toplanmasından ibaret otomatik bir karar olmaması nedeniyle, ceza puanı bilgisinin, disiplin cezalarına ilişkin karar metinlerinde yer alması veya ayrıca bildirilmesi hukuki güvenlik ve belirlilik ilkelerinin de gereğidir. Zira ilginin, bu puanların toplamının yirmi puanı bulması halinde meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılacağını öngörebilmesini, bu hususa ilişkin olarak da, her bir ceza puanına karşı savunma, itiraz veya dava açma hakkını etkin bir şekilde kullanmasını sağlayacaktır. Uyuşmazlıkta; ceza puanı hesabına dahil edilen ve disiplin amirlerince re'sen verilen 2 adet disiplin cezalarına ilişkin kararlarda, disiplin cezasının karşılığı ceza puanlarına yer verilmemesi veya ceza puanlarının özlük dosyasına işlendiğinin ayrıca davacıya bildirilmemesi nedeniyle, bu ceza puanlarına yönelik savunma, itiraz veya dava açma hakkının etkin bir şekilde kullandırılmaması hukuka aykırı bulunduğundan, anılan disiplin cezalarının karşılığı 6 ceza puanının toplam cezadan düşülmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu durumda; davacının, en son aldığı disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde aldığı disiplin ceza puanları toplamanın 14 olması ve kanunda öngörülen 20 ceza puanına ulaşmaması karşısında, disiplin ceza puanına bağlı olarak davacının meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında da hukuki isabet görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA, 3. 2577 sayılı Kanun'un 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının davacıya iadesine, 4. 2577 sayılı Kanun'a 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 10/12/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi. (X) KARŞI OY : Uyuşmazlık; Bingöl ili, ... İlçe Jandarma Komutanlığı emrinde uzman çavuş olarak görev yapan davacının, en son aldığı disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde 20 disiplin puanı aldığından bahisle, 7068 sayılı Kanun'un 12/1-(a) maddesi gereğince "meslekten çıkarma" cezasıyla tecziyesine ilişkin işlemin iptali isteminden kaynaklanmaktadır. 7068 sayılı Kanun'un "Disiplin ceza puanına bağlı olarak meslekten çıkarma cezası verilmesi" başlıklı 12. maddesinde "(1) Aşağıda belirtilen durumlar disiplinsizliği alışkanlık haline getirme olarak kabul edilir ve personel hakkında meslekten çıkarma cezası yetkili disiplin kurullarınca verilir: a) En son alınan disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde yirmi disiplin cezası puanı veya en az iki farklı disiplin amirinden toplam oniki defa veya daha fazla disiplin cezası almak. ... (3) Birinci fıkra kapsamında ceza puanlarının hesaplanması usulü Emniyet Genel Müdürlüğü personeli için ekli (1) sayılı çizelgede, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personeli için ekli (2) sayılı çizelgede gösterilmiştir. ..." hükmüne yer verilmiştir. Aynı Kanun'un, Jandarma Genel Komutanlığı personeli için ekli (2) sayılı çizelgesinde; disiplin cezalarından uyarma için 1, kınama için 2, aylıktan kesme için 3, kısa süreli durdurma için 5 ve uzun süreli durdurma disiplin cezası için 6 ceza puanı belirlenmiştir. Yukarıda aktarılan 7068 sayılı Kanun’un 12. maddesinde, Kanun kapsamındaki kolluk personelinin aldığı her disiplin cezasının karşılığı olan ceza puanları belirlenmiş olup, sözü edilen ceza puanlarının verilmesi ya da ceza puanının miktarı konusunda davalı idareye herhangi bir takdir yetkisi tanınmamıştır. Bir başka ifadeyle; ceza puanları, ayrı bir disiplin cezası olmayıp, alınan disiplin cezalarının belirli bir yoğunluğa ulaşması halinde "disiplinsizliğin alışkanlık haline getirildiği"nin kabulü ile meslekten çıkarma cezası verilmesine dayanak oluşturmaktadır. Dolayısıyla; her disiplin cezasının karşılığı olan ve disiplin cezası verilmekle, ceza puanı hesabına dahil edilme zorunluluğu bulunan puanların disiplin kurulu kararlarında ayrıca belirtilme zorunluluğu bulunmadığı gibi, Kanunla belirlenmiş olması nedeniyle, ilgililere ayrıca tebliğini gerektiren bir durumun da bulunmadığı açıktır. Bu itibarla, davacının disiplin ceza puanına dayalı olarak meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın esasının incelenmesi suretiyle temyiz isteminin karara bağlanması gerektiği görüşüyle, dava konusu işlemin şekil yönünden hukuka aykırılığına ilişkin bozma kararına katılmıyoruz. </body></html>