Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2022/2433 E. , 2025/8558 K.</ul> "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2022/2433 Karar No : 2025/8558 DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ... DAVANIN KONUSU : 1- 30/12/2021 tarih ve 31705 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1. maddesinin 5. fıkrasında düzenlenen ‘Bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihten önce taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi bulunan gerçek veya tüzel kişilerin mevcut taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi geçerlilik sürelerine 10 yıl ilave edilir’’ şeklindeki düzenlemenin iptali ile 2- Bu maddeye istinaden davacının 5 yıl süre ile aldığı (29/12/2021-29/12/2026 tarihleri) arasında geçerliliği bulunan taşıma işleri organizatörlüğü belgesinin geçerlilik süresine 10 yıl ilave edilerek 29/12/2036 yılına kadar geçerli kabul edilmesine ilişkin... tarih ve E-... sayılı işlemin iptali ve anılan Yönetmelik değişikliği ile tanınan ücret indiriminden yararlandırılmaması neticesinde fazladan tahsil edilen 145.398-TL'nin iadesine karar verilmesi istenilmektedir. DAVACININ İDDİALARI : 06/07/2018 tarih ve 30470 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliği (Anılan bu Yönetmelik 27/08/2022 tarih ve 31936 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yönetmeliğin 28. maddesinde yer verilen hüküm gereğince yürürlükten kaldırılmıştır.) gereğince Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yetki Belgesi almak için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına başvuruda bulunarak 29/12/2021 tarihinde talep edilen Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yetki Belgesinin karşılığı bulunan 200.620,00-TL’nin davacı tarafından ödenmesi üzerine, davalı idare tarafından Veriliş Tarihi: 29/12/2021, Geçerlilik Tarihi: 29/12/2026 olan ... numaralı yetki belgesi düzenlenerek 5 yıl geçerli olacak şekilde adına düzenlendiği, 30/12/2021 tarih ve 31705 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik gereğince taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi ücretinde belli oranlarda indirim yapıldığı, kendisinin anılan değişiklikten bir gün önce belgeyi daha yüksek bir tutar ödeyerek almasının eşitlik ilkesine aykırı olduğu ve anılan indirimden yararlanması gerektiğini, iptalini talep ettiği Yönetmelik değişikliğinde yer verilen 1. maddenin 5. fıkrasında düzenlenen mevcut yetki belgesine 10 yıl ilave edilerek sahibi olduğu yetki belgesi süresinin 2036 yılına uzatılmasının, kendisi açısından orantısız bir sonuç doğurmakta olduğunu, zira 2036 yılına kadar yetki belgesini gerektiren bir işi yapmaya mecbur bırakılacağını, günümüz ekonomik koşullarında söz konusu işi 5 yıl süre ile icra etmesi mümkün iken 15 yıl süre ile icra etmesinin öngörülemez olduğunu ve bu hususun kendisine ekonomik külfet doğuracağından bu madde hükmünün iptaline karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir. DAVALI İDARENİN SAVUNMASI :2020 yılı başından itibaren ülkemizde de görülmeye başlanan Covid-19 salgını sonucunda tüketici alışkanlıkları değiştiğinden, anılan dönemde taşımacılık sektöründeki operasyonlar ciddi bir ivme kazandığından ülkemizin konumu itibariyle tüketici ihtiyaçlarının özellikle karayolu taşımacıları tarafından tedarik edilmesi yoluna gidildiğini, taşıma sektöründe gerçekleşen ivme neticesinde ülkemizde karayoluyla uluslararası ve yurt içi eşya taşımacılığı faaliyeti gösteren yetki belgesi sahipleri açısından da pazarda %20’ye yakın bir büyümenin sağlandığını, bu büyüme doğrultusunda ülkemizde karayolu eşya taşımacılığı faaliyeti gösteren taşımacı dernekleri ile taşımacıların kendi faaliyet alanlarının yanında organizatörlük faaliyeti de yapabilmelerine imkan sağlanması amacıyla TİO (Taşıma İşleri Organizatörlüğü) yetki belgesinde indirim yapılması taleplerinin Bakanlıkça değerlendirilerek 06/07/2018 tarih ve 30470 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yönetmelik değişikliği ile TİO Yetki Belgesi ücretlerinde çeşitli oranlarda olmak üzere %80’e varan indirim yapılarak 60 gün süre tanındığını, davacının talebinin TİO Yetki Belgesini Yönetmelik değişikliğinin yürürlüğe girdiği 30/12/2021 tarihinden önce almış olması nedeniyle indirim talebinin karşılanmasının mümkün olmadığı, ayrıca TİO Yetki Belgesinin verilmesine ilişkin hususları düzenleyen Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinin 12/3. maddesinde; ‘’ Düzenleme işlemi tamamlanmış olan belgeler için ödenmiş olan ücretler iade edilmez ve geri ödenmez’’ hükmü gereğince ücret iadesinin de mümkün olmadığı, bir diğer taraftan indirimi düzenleyen Yönetmeliğin 1’inci maddesinin 5’inci fıkrasındaki düzenleme gereğince Yönetmeliğin yayım tarihi olan 30/12/2021 tarihinden önce düzenlenen TİO Yetki Belgesi sahipleri için de her 5 yılda bir belge tam ücretinin %5’i olarak belirlenen belge yenileme ücretinin 2 defa alınmayarak indirimden bu şekilde yararlandırılmalarının sağlandığını, bu çerçevede davacı firma adına düzenlenen ve geçerlilik süresi 29/12/2026 olan yetki belgesinin süresine 10 yıl daha ilave edilerek belge geçerlilik süresi 29/12/2036 olarak yeniden belirlenerek, davacının böylece her 5 yılda bir TİO Yetki Belgesi üzerinden alınan %5 belge yenileme ücretinden muaf tutulması sonucunu doğurduğundan dava konusu işlemlerin hukuka uygun olduğu belirtilerek davanın reddine karar verilmesi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ :... DÜŞÜNCESİ : Dava, 30/12/2021 tarih ve 31705 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1.maddesinin 5. Fıkrasında düzenlenen ‘Bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihten önce taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi bulunan gerçek veya tüzel kişilerin mevcut taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi geçerlilik sürelerine 10 yıl ilave edilir’’ şeklindeki düzenlemenin iptali ile bu maddeye istinaden davacının 5 yıl süre ile aldığı (29/12/2021-29/12/2026 tarihleri) arasında geçerliliği bulunan taşıma işleri organizatörlüğü belgesinin geçerlilik süresine 10 yıl ilave edilerek 29/12/2036 yılına kadar geçerli kabul edilmesine ilişkin ... tarih ve E-... sayılı işlemin iptali ve anılan Yönetmelik değişikliği ile tanınan ücret indiriminden yararlandırılmaması neticesinde fazladan tahsil edilen 145.398-TL'nin iadesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır. Uyuşmazlıkta, dava konusu Yönetmelik değişikliği düzenlemesi incelendiğinde; davalı Bakanlıkça hazırlanmış olan dava konusu Yönetmelik ile, geçerli taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi bulunmayan ancak yetki belgesi almak üzere başvuru yapacak gerçek veya tüzel kişiler lehine olacak şekilde yetki belgesi ücretlerinde indirimin öngörüldüğü, bu yapılan düzenlemenin taşımacılık faaliyetinin etkin ve verimli yapılabilmesi ile denetimi maksadıyla düzenlenen yetki belgelerinin süresi, usulü ve yenilenmesine ilişkin şart ve koşullarının belirlendiği yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca alınması zorunlu olan taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi almak için müracaatta bulunan gerçek veya tüzel kişilere kolaylık sağlandığı görülmekle birlikte, davacının iptalini istediği düzenlemede de anılan Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte mevcut ve geçerli taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi bulunan gerçek veya tüzel kişilerin mevcut yetki belgesi geçerlilik sürelerine 10 yıl ilave edildiği, yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinde yetki belgelerinin her 5 yılda bir yenilenmesinin öngörülerek yenileme de belirli şartların arandığı ve yenileme ücretinin ödenmesi gerektiği de gözetildiğinde anılan bu düzenlemenin mevcut yetki belgesi sahibi taşıyıcılar lehine olacak şekilde taşımacılık faaliyetlerinin teşviki için söz konusu düzenlemelerin yapıldığı anlaşıldığından, dava konusu düzenlemede kamu hizmeti, hizmet gerekleri açısından kamu adına fayda mevcut olduğundan hukuka aykırılık görülmemiştir. Bu haliyle dava konusu Yönetmelik maddesinin dayanağı üst hukuk normlarına aykırı bir düzenleme içermediği kanaatine ulaşılmıştır. Bu durumda, davacı tarafından indirimden yararlanmak ve bu suretle ücret iadesinin yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddi ile yetki belgesi süresine 10 yıl ilave edilerek geçerlilik süresi ... olan yetki belgesi süresinin 29/12/2036 olarak değiştirilmesine yönelik 01/02/2022 tarih ve E-... sayılı bireysel işlem yönünden yapılan inceleme ve değerlendirmede; Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 30/12/2021 tarihinde yürürlüğe girmiş olması nedeniyle, davacının indirimi düzenleyen yönetmelik yayımlanmadan önce yaptığı ve sonuçlandırılmış başvurusunun değerlendirilerek %30'luk indirimden yararlandırılması mümkün bulunmamakla birlikte, belgeleri değişikliğin yayım tarihinden önce düzenlenenler için her beş yılda bir belge tam ücretinin %5'i olarak belirlenen belge yenileme ücretinin 2 defa alınmayarak indirimden bu şekilde yararlandırılmalarının sağlandığı, bu çerçevede firma adına düzenlenen ve geçerlilik süresi 29/12/2026 olan yetki belgesine 10 yıl ilave edilerek geçerlilik süresinin 29/12/2036 olarak yeniden belirlendiği, böylece her beş yılda bir yetki belgesi üzerinden alınan %5 belge yenileme ücretinden de muafiyet sağlandığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir. DANIŞTAY SAVCISI :... DÜŞÜNCESİ : Dava, 30 Aralık 2021 tarihli 31705 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Taşıma İşlemleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1/5 f maddesinde yer alan hükmün ve bu maddeye istinaden tesis edilen idari işlemin iptali ile 145.398 TL'nin iadesi talebiyle açılmıştır. "Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 30/12/2021 tarihinde yürürlüğe girmiş olması nedeniyle, davacının indirimi düzenleyen yönetmelik yayımlanmadan önce yapılmış ve sonuçlandırılmış başvurusunun değerlendirilerek %30'luk indirimden yararlandırılması mümkün bulunmamakla birlikte, belgeleri değişikliğin yayım tarihinden önce düzenlenenler için her beş yılda bir belge tam ücretinin %5'i olarak belirlenen belge yenileme ücretinin 2 defa alınmayarak indirimden bu şekilde yararlandırılmalarının sağlandığı, bu çerçevede firma adına düzenlenen ve geçerlilik süresi 29/12/2026 olan yetki belgesine 10 yıl ilave edilerek geçerlilik süresinin 29/12/2036 olarak yeniden belirlendiği, böylece her beş yılda bir yetki belgesi üzerinden alınan %5 belge yenileme ücretinden muaf tutulduğu anlaşıldığından davanın reddine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Davacının iddialarının 30/12/2021 tarih ve 31705 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğinin 1.maddesinin (5) fıkrasına yönelik olduğu ve bu düzenlemenin iptali isteminde bulunulduğu anlaşıldığından inceleme söz konusu madde düzenlemesine hasren yapılmıştır. İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY: Davacı tarafından, işlem tarihinde yürürlükte bulunan 06/07/2018 tarih ve 30470 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliği ( Anılan bu Yönetmelik 27/08/2022 tarih ve 31936 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yönetmeliğin 28. maddesinde yer verilen hüküm gereğince yürürlükten kaldırılmıştır.) gereğince Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yetki Belgesi almak için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına başvuruda bulunulduğu, yapılan başvuru neticesinde 29/12/2021 tarihinde talep edilen Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yetki Belgesinin karşılığı bulunan 200.620,00-TL’nin davacı tarafından ödenmesi üzerine, davalı idare tarafından Veriliş Tarihi: 29/12/2021, Geçerlilik Tarihi: 29/12/2026 olan ... numaralı yetki belgesi düzenlenerek 5 yıl geçerli olacak şekilde davacı adına düzenlendiği, anılan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yetki Belgesinin düzenlendiği tarihten bir gün sonra 30/12/2021 tarih ve 31705 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1. maddesinde belge tutarında indirimlerin düzenlendiği, ayrıca iptali talep edilen düzenleyici işlemin 5. fıkrasında da mevcut belge sahibi olanlara yetki belgesi geçerlilik sürelerine 10 yıl ilave edileceğinin hüküm altına alındığı, belirtilen Yönetmelik madde değişikliği uyarınca TİO Yetki Belgesi geçerlilik süresine 10 yıl ilave edilerek bu sürenin 2036 yılına kadar uzatıldığını ve belgenin de güncel değerinin 55.222,00-TL olduğunun davacı tarafından öğrenilmesi üzerine 27/01/2022 tarihinde idareye yaptığı başvurusunda öncelikle yetki belgesinin süresinin 10 yıl uzatılması yönünde bir iradesinin olmadığını, ayrıca 29/12/2021 tarihinde 200.620,00-TL bedel ödemek suretiyle aldığı yetki belgesinin bir gün sonra yapılan Yönetmelik değişikliğinde belirlenen indirimler ile 55.222,00-TL olarak belirlendiğinden bahisle öngörülen indirimden yararlandırılarak öncesinde aldığı belgeye ödediği tutarın düşülmesi suretiyle oluşan aradaki 145.398,00-TL tutar farkının kendisine ödenmesinin talep edildiği, bu talebine karşılık idare tarafından tesis edilen 01/02/2022 tarih ve E-132464 sayılı, ücret iadesi talep konulu işlemde; ‘’ Firmanıza ait TİO Yetki Belgesinin söz konusu Yönetmeliğin yayım tarihinden önce düzenlenmesi nedeniyle ücret iadesi yapılması mümkün bulunmamaktadır. Ancak bahse konu Yönetmeliğin 1’inci maddesinin 5’inci fıkrası gereğince firmanız adına düzenlenen ve geçerlilik süresi 29/12/2026 olan yetki belgenizin süresine 10 yıl ilave edilerek geçerlilik süresi 29/12/2036 olarak değiştirilmiştir.’’ şeklinde tesis edilen bireysel işlem üzerine iş bu dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 477. maddesinde; "(1) Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri şunlardır: a) Karayolu ve demiryolu ulaştırması faaliyetlerinin ticari, ekonomik, sosyal ihtiyaçlara ve teknik gelişmelere bağlı olarak ekonomik, seri, elverişli, güvenli, kaliteli, çevreye olumsuz etkilerini önleyecek, giderecek ve kamu yararını gözetecek tarzda serbest, adil ve sürdürülebilir bir rekabet ortamında yapılmasını ve bu faaliyetlerin müstakilen veya ulaştırma türleriyle birlikte ve birbirlerini tamamlayıcı olarak hizmet vermesini sağlamak, ç) Demiryolu altyapı işletmecileri, demiryolu tren işletmecileri, karayolu ve demiryolu taşımacılığı alanlarında taşımacı, organizatör, acente, komisyoncu, lojistik işletmecisi, terminal işletmecisi, gar veya istasyon işletmecisi ve benzeri faaliyette bulunanların hizmet esasları, mali yeterlik ve mesleki saygınlık şartlarını belirlemek, bunları yetkilendirmek ve denetlemek, f) Demiryolu altyapı işletmecileri, demiryolu tren işletmecileri, karayolu ve demiryolu taşımacılığı alanlarında taşımacı, organizatör, acente, komisyoncu, lojistik işletmecisi, terminal işletmecisi, gar veya istasyon işletmecisi ve benzeri faaliyette bulunanlar ile şoförler, makinistler başta olmak üzere bu işlerde çalışanların mesleki yeterlik şartlarını belirlemek, bununla ilgili eğitim vermek veya verdirmek, sınav yapmak veya yaptırmak ve bunları yetkilendirmek ve denetlemek,", 497. maddesinde; "Bakanlık hizmet birimleri sorumluluk alanlarıyla ilgili olarak gerektiğinde aşağıdaki görevleri de yerine getirirler: c) Verilecek yetki belgeleri ile diğer belge ve hizmetlerin ücret, süre, kapsam ve şekillerini belirlemek, ç) Gerekli idari düzenlemeleri hazırlamak," hükümleri yer almaktadır. 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'nun "Amaç" başlıklı 1. maddesinde; "Bu Kanunun amacı; karayolu taşımalarını ülke ekonomisinin gerektirdiği şekilde düzenlemek, taşımada düzeni ve güvenliği sağlamak, taşımacı, acente ve taşıma işleri komisyoncuları ile nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği ve benzeri hizmetlerin şartlarını belirlemek, taşıma işlerinde istihdam edilenlerin niteliklerini, haklarını ve sorumluluklarını saptamak, karayolu taşımalarının, diğer taşıma sistemleri ile birlikte ve birbirlerini tamamlayıcı olarak hizmet vermesini ve mevcut imkânların daha yararlı bir şekilde kullanılmasını sağlamaktır.", 34. maddesinde; "Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren altı ay içinde; "a) (Değişik: 6/2/2014-6518/60 md.) Taşımacılık faaliyeti yapmak isteyen gerçek ve tüzel kişilerde aranacak şartlar, verilecek yetki belgeleri, mesleki yeterlilik belgeleri ve taşıt kartları ile diğer belge ve hizmetlerin ücret, süre, kapsam, tür ve şekilleri, her belge türü için gerekli olan taşıt kapasiteleri, taşıtların yaşı, nitelikleri, istiap hadleri ve terminal hizmetlerinde öngörülecek hususları düzenleyen yönetmelikler Bakanlıkça hazırlanarak Resmî Gazetede yayımlanır." hükümlerine yer verilmiştir. 08.01.2018 tarih ve 30295 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin 2. maddesinde; "Bu Yönetmelik, kamuya açık karayolunda motorlu taşıtlarla yapılan yolcu ve eşya taşımalarını, taşımacı, acente, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri taşımacılık faaliyetlerini yapanlar ile taşıma işlerinde çalışanları, taşımacılık faaliyetlerinde yararlanılan her türlü taşıt, araç, gereç, yapı, tesis ve benzerlerini kapsar.", 4. maddesinin (ğğğ) bendinde; "Taşıma işleri organizatörü: Kanun, bu Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuatın taşımacılık sıfatı ile faaliyet gösterenlere getirdikleri yükümlülük ve sorumluluklar çerçevesinde taşımacı kabul edilerek, bu Yönetmeliğe göre eşya taşımacılığı alanında yetki belgesi almış gerçek ve tüzel kişiler ile uluslararası anlaşmalara uygun olmak şartıyla, eşya taşımacılığı alanında faaliyet gösteren yabancı plakalı taşıtların imkan, kabiliyet ve kapasiteleri ile gerektiğinde diğer taşıma türlerinden de yararlanarak veya bunları kullanarak kombine taşımacılık dahil kendi nam ve hesabına eşya taşıması yaptırarak taşıma faturası düzenleyen gerçek ve tüzel kişileri ifade eder.", 6. maddesinde; "R türü yetki belgesi: Ticari amaçla eşya taşımacılığı alanında taşıma işleri organizatörlüğü yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir.", 20. maddesinin 5. fıkrasında; "6/7/2018 tarihli ve 30470 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliği kapsamında düzenlenen taşıma işleri organizatörü yetki belgesi, bu Yönetmeliğe göre düzenlenen yetki belgeleriyle bu madde kapsamında değiştirilebilir.", Geçici 8. maddesinde; "(1) 6/7/2018 tarihli ve 30470 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren R türü yetki belgeleriyle ilgili; "a) Yeni belge düzenlenmez. b) Düzenlenmiş olanlar yenilenmez. (2) Bu madde kapsamındaki faaliyetler Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğine göre değerlendirilir. 3) (Ek:RG-23/6/2020-31164) Bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihte mevcut R1 ve R2 yetki belgeleri herhangi bir işleme gerek kalmadan taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesiyle değiştirilir." kuralları yer almaktadır. Dava konusu işlem tarihinde yürürlükte bulunan 06/07/2018 tarih ve 30470 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinin 1.maddesinde; Bu Yönetmeliğin amacının, karayolu, demiryolu, denizyolu veya havayolu taşımacılığında ve/veya kombine taşımacılık alanında faaliyet gösterecek taşıma işleri organizatörlerinin hizmet esasları ve koşullarının belirlenmesi ile bu faaliyetlerde bulunanların, alıcıların, gönderenlerin hak, sorumluluk ve yükümlülüklerini belirlemek; tüm taşıma türlerinin etkin kullanımını, denetimini ve mevcut imkânların daha yararlı bir şekilde kullanılmasını temin etmek; etkin hizmet temini için gerekli olan düzeyde bir profesyonel eğitim ve denetim sistemi geliştirmek, taşıma işleri organizatörlerinin ulusal ve uluslararası mevzuata uygun olarak faaliyet göstermelerini sağlamak olduğu belirtilmiş; 4. maddesinde; "l) Taşıma işleri organizatörü: Yük taşımacılığı alanında ilgili mevzuat uyarınca yetki belgesi veya faaliyet izni almış gerçek veya tüzel kişilerin imkân, kabiliyet ve kapasitelerini kullanarak kendi nam ve hesabına yük taşıması yaptırarak taşıma faturası/sözleşmesi düzenleyen, taşıma ile ilişkili depolama, paketleme, etiketleme, ambalajlama, sipariş yönetimi, gümrük, sigorta, dağıtım vb. lojistik işlemleri gerçekleştiren bir veya birden fazla taşıma türü kullanarak taşımacılık ve lojistik hizmetlerini sunmayı meslek edinen ve Bakanlıkça yetki belgesi verilen gerçek ve tüzel kişileri, 5. maddesinde; "Bu Yönetmelik kapsamına giren taşıma işleri organizatörlüğü faaliyetinde bulunacak gerçek ve tüzel kişilerin Bakanlık tarafından verilecek TİO yetki belgesini almaları zorunludur." 8.maddesinde; ''Yetki belgesi almanın şartları, (1) Yetki belgesi almak veya yenilemek için başvuru sahiplerinin aşağıdaki şartları haiz olması gerekir: a) Gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti tabiiyetinde olmaları, b) Tüzel kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş ve ticaret siciline tescil edilmiş olmaları, c) Gerçek kişilerde sahip ve/veya varsa temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilerin, anonim şirket statüsündeki tüzel kişiliklerde, yönetim kurulu başkan ve üyeleri, genel müdür ile temsil ve ilzama yetkili yöneticilerin, diğer şirket statüsündeki tüzel kişilerde, tüm ortakların ve bu tüzel kişiliği temsil ve ilzama yetkili yöneticilerin mesleki saygınlığa sahip olmaları, ç) En az, 300.000 Türk Lirası sermaye veya işletme sermayesine sahip olması, d) Merkez ve/veya şube, işyeri adresine sahip olması, e) Taşıma işleri organizatörü yetki belgesi ücretini ödemiş olması.'' 9.maddesinde; Yetki belgesi almak veya yenilemek için ilave başvuru şartları ve gerekli belgeler olarak, Başvuru formu, başvuru formunu imzalayan kişilerin temsile ve ilzama yetkili olduğunu gösterir imza sirküleri, ilgili meslek odası ya da ticaret ve/veya sanayi odalarından birine kayıtlı olduğunu gösteren başvuru tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış belge, Ticaret sicili gazetesi/gazeteleri, başvurunun onaylanmasına müteakip yetki belgesi ücretinin ödendiğini gösterir belge, 8 inci maddede yer alan ve sahip olunması zorunlu olan hususlara ilişkin diğer belgeler.'' olarak belirlendiği, 11.maddesinde; ''Yetki belgelerinin süresi bu Yönetmelik kapsamında verilen ve yenilenen yetki belgelerinin süresi 5 (beş) yıldır. Ancak, 12 nci maddenin birinci fıkrasında belirlenen 60 (altmış) günlük süre içerisinde yenilenen yetki belgeleri için, yenilenmiş olan yetki belgesinde kalan süre, yenilenen yetki belgesinin geçerlilik süresine ilave edilir.'' 12.maddesinde; '' Yetki belgelerinin yenilenmesi, (1) Yetki belgesi sahiplerinin yetki belgesinin geçerlilik süresi bitmeden 60 (altmış) gün önce Bakanlığa yazılı olarak müracaat etmeleri ve başvurunun uygun bulunması halinde yetki belgeleri tekrar düzenlenir. (2) Yetki belgeleri 5 (beş) yıllık süre için yenilenir. Yenileme ücreti, o yıla ait yetki belgesi ücretinin %5 (yüzde beş)’idir. (3) Düzenleme işlemi tamamlanmış olan belgeler için ödenmiş olan ücretler iade edilmez ve geri ödenmez. Ancak, bir yetki belgesi iptal edildikten sonra aynı yetki belgesini yeniden alanların, ilk yetki belgesiyle ilgili iptal işleminin yargı kararıyla iptal edilmesi halinde, sonradan alınan yetki belgesi Bakanlıkça re’sen iptal edilir ve bu belge için ödenmiş yetki belgesi ücreti ilgilisine iade edilir. (4) Yetki belgesi sahipleri tarafından yetki belgelerinin yenilenmesi için yetki belgesinin geçerlilik süresinin sona erdiği tarihten itibaren 540 takvim günü içinde Bakanlığa yazılı olarak müracaat edilmesi halinde; yetki belgesi, yenileme ücretinin ödendiği tarih esas alınarak yenilenir. Yenileme ücretinin, söz konusu 540 günlük süre içinde ve ödeme tarihindeki geçerli yenileme ücreti olarak ödenmesi şarttır. Bu sürenin aşımı halinde ilgili, yetki belgesi yenileme hakkını kaybeder.'' aynı Yönetmeliğin uygulamaya ilişkin genel kurallar başlıklı Geçici 3.maddesinde; '' (1) Bu Yönetmelik hükümleri, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra Bakanlığa yetki belgesi için yeni başvuranlar ile yetki belgelerini yenileyerek taşıma işleri organizatörü yetki belgesine sahip olanlara uygulanır.(2) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra gerçekleştirilen yeni başvurularda ve yetki belgesi değişimlerinde bu Yönetmelik hükümleri esas alınır.'' hükümlerine yer verildiği, 01/01/2019 tarihinde yürürlüğe giren bu Yönetmelik sonrasında da bu Yönetmeliği yürürlükten kaldıran (dava konusu işlem tarihinden sonra) 27/08/2022 tarih ve 31936 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliği'nin 1. maddesinde; Bu Yönetmeliğin amacının, karayolu, demiryolu, denizyolu veya havayolu taşımacılığında ve/veya kombine taşımacılık alanında faaliyet gösterecek taşıma işleri organizatörlerinin hizmet esasları ve koşullarının belirlenmesi ile bu faaliyetlerde bulunanların, alıcıların, gönderenlerin hak, sorumluluk ve yükümlülüklerini belirlemek; tüm taşıma türlerinin etkin kullanımını, denetimini ve mevcut imkânların daha yararlı bir şekilde kullanılmasını temin etmek; etkin hizmet temini için gerekli olan düzeyde bir profesyonel eğitim ve denetim sistemi geliştirmek, taşıma işleri organizatörlerinin ulusal ve uluslararası mevzuata uygun olarak faaliyet göstermelerini sağlamak olduğu belirtilmiş; 4. maddesinde; "i) Taşıma işleri organizatörü: Bu Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuatın taşımacılık sıfatı ile faaliyet gösterenlere getirdikleri yükümlülük ve sorumluluklar çerçevesinde taşımacı kabul edilerek, ilgili mevzuatlara göre eşya ve kargo taşımacılığı alanında yetki belgesi almış gerçek ve tüzel kişiler ile uluslararası anlaşmalara uygun olmak şartıyla, eşya taşımacılığı alanında faaliyet gösteren yabancı plakalı taşıtların imkan, kabiliyet ve kapasiteleri ile gerektiğinde diğer taşıma türlerinden de yararlanarak veya bunları kullanarak kombine taşımacılık dahil kendi nam ve hesabına eşya ve kargo taşıması yaptırarak taşıma faturası düzenleyen gerçek ve tüzel kişileri ifade eder.", 5. maddesinde; "Bu Yönetmelik kapsamına giren taşıma işleri organizatörlüğü faaliyetinde bulunacak gerçek ve tüzel kişilerin Bakanlık tarafından verilecek TİO yetki belgesini almaları zorunludur.", '' Yetki belgelerinin süresinin'' düzenlendiği, 10.maddesinde; Yetki belgelerinin süresi (1) Bu Yönetmelik kapsamında verilen ve yenilenen yetki belgelerinin süresi 5 yıldır. (2) Bir defaya mahsus olmak üzere ilk defa verilecek yetki belgeleri 1 yıl süreli olarak da düzenlenebilir. Bir yıl süreli düzenlenen yetki belgeleri, belge geçerlilik süresi içerisinde müracaat edilmesi ve (Değişik ibare: RG-19/6/2025-32931) 23 üncü maddenin birinci fıkrasında belirlenen ücret farkının ödenmesi kaydıyla kullanılan gün sayısı birinci fıkrada belirtilen süreden düşülerek yeniden düzenlenir.'' aynı Yönetmeliğin '' Yetki belgelerinin yenilenmesi'' başlıklı 11/2.maddesinde ise Yetki belgelerinin 5 yıllık süre için yenileneceği ve yenileme ücretinin de o yıla ait yetki belgesi ücretinin %15’ i olduğu düzenlenmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME:DAVA KONUSU YÖNETMELİK HÜKMÜNÜN İNCELENMESİ: Yukarıda yer verilen 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'nun 1. maddesinde, taşımacı türleri belirlenerek 34. maddesinde, taşımacılık faaliyeti yapmak isteyen gerçek ve tüzel kişilerde aranacak şartlar ile verilecek yetki belgelerinin neler olduğunun Yönetmelikle belirleneceği kural altına alınmış ve 1 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nde de Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'na görev ve hizmet alanıyla ilgili düzenleme yapma yetkisi verilmiştir. Bu kapsamda, davalı Bakanlıkça, Karayolu Taşıma Kanunu'nun yürürlüğe girdiği tarihten bu yana mülga ve yürürlükteki Karayolu Taşıma Yönetmeliklerinde de tanımlanan ve ayrı yetki belgesi bulunan "taşıma işleri organizatörlüğü" faaliyet alanı önce 06/07/2018 tarihinde yürürlüğe giren Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliği, sonrasında da bu Yönetmeliği yürürlükten kaldıran yürürlükteki aynı isimli Yönetmelik içerisinde bütün taşımacılık alanlarını (kara, demir, deniz veya hava yolu taşımacılığında ve/veya kombine taşımacılık alanı) kapsayacak şekilde yeniden düzenlenerek verilecek yetki belgelerinin süresi, usulü ve yenilenmesine ilişkin şart ve koşullar düzenlenmiştir. Dava konusu edilen 30/12/2021 tarih ve 31705 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik: 1. maddesi – 6/7/2018 tarihli ve 30470 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinin geçici 3' üncü maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiş olup dava konusu edilen (5). fıkrasında"(5) Bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihten önce taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi bulunan gerçek veya tüzel kişilerin, mevcut taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi geçerlilik sürelerine 10 yıl ilave edilir.” yönünde düzenlenerek bu Yönetmeliğin yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği belirtilmiştir. Davacı tarafından, tesis edilen bireysel işlem tarihinde yürürlükte bulunan 06/07/2018 tarih ve 30470 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliği ilgili maddeleri gereğince, Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yetki Belgesi almak için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına başvuruda bulunarak 29/12/2021 tarihinde talep edilen Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yetki Belgesinin karşılığı bulunan 200.620,00-TL tutarı ödemek suretiyle, davalı idare tarafından Veriliş Tarihi: 29/12/2021, Geçerlilik Tarihi: 29/12/2026 olan... numaralı yetki belgesi düzenlenerek 5 yıl geçerli olacak şekilde adına düzenlenmesinden sonraki tarih olan 30/12/2021 tarihli dava konusu 30/12/2021 tarih ve 31705 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik değişikliğinde yetki belgesi ücretinde indirim yapıldığı ve anılan değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi bulunan gerçek ve tüzel kişilerin, mevcut taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi geçerlilik sürelerine 10 yıl ilave edileceğinin düzenlenmesi neticesinde, öncelikle yetki belgesine 10 yıl ilave edilmesi yönünde bir iradesinin olmadığı, ayrıca anılan düzenleme tarihinden bir gün öncesinde ödeme yaparak yetki belgesi aldığından bu getirilen düzenlemedeki indirimden yararlanması gerektiği ileri sürmektedir. Uyuşmazlıkta, dava konusu Yönetmelik değişikliği düzenlemesi incelendiğinde; davalı Bakanlıkça hazırlanmış olan dava konusu Yönetmelik ile, geçerli taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi bulunmayan ancak yetki belgesi almak üzere başvuru yapacak gerçek veya tüzel kişiler lehine olacak şekilde yetki belgesi ücretlerinde indirimin öngörüldüğü, bu yapılan düzenlemenin taşımacılık faaliyetinin etkin ve verimli yapılabilmesi ile denetimi maksadıyla düzenlenen yetki belgelerinin süresi, usulü ve yenilenmesine ilişkin şart ve koşullarının belirlendiği yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca alınması zorunlu olan taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi almak için müracaatta bulunan gerçek veya tüzel kişilere kolaylık sağladığı görülmekle birlikte, davacının iptalini istediği düzenlemede de anılan Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte mevcut ve geçerli taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi bulunan gerçek veya tüzel kişilerin mevcut yetki belgesi geçerlilik sürelerine 10 yıl ilave edildiği, yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinde yetki belgelerinin her 5 yılda bir yenilenmesinin öngörülerek yenileme de belirli şartların arandığı ve yenileme ücretinin ödenmesi gerektiği de gözetildiğinde anılan bu düzenlemenin mevcut yetki belgesi sahibi taşıyıcılar lehine olacak şekilde taşımacılık faaliyetlerinin teşviki için söz konusu düzenlemelerin yapıldığı anlaşıldığından, dava konusu düzenlemede kamu hizmeti, hizmet gerekleri açısından kamu adına fayda mevcut olduğundan hukuka aykırılık görülmemiştir. Bu haliyle dava konusu Yönetmelik maddesinin dayanağı üst hukuk normlarına aykırı bir düzenleme içermediği sonucuna varılmıştır. DAVA KONUSU BİREYSEL İŞLEMİN İNCELENMESİ Bu durumda, davacı tarafından indirimden yararlanmak ve bu suretle ücret iadesinin yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddi ile yetki belgesi süresine 10 yıl ilave edilerek geçerlilik süresi 29/12/2026 olan yetki belgesi süresinin 29/12/2036 olarak değiştirilmesine yönelik 01/02/2022 tarih ve E-... sayılı bireysel işlem yönünden yapılan inceleme ve değerlendirmede; Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 30/12/2021 tarihinde yürürlüğe girmiş olması nedeniyle, davacının indirimi düzenleyen yönetmelik yayımlanmadan önce yaptığı ve sonuçlandırılmış başvurusunun değerlendirilerek %30'luk indirimden yararlandırılması mümkün bulunmamakla birlikte, belgeleri değişikliğin yayım tarihinden önce düzenlenenler için her beş yılda bir belge tam ücretinin %5'i olarak belirlenen belge yenileme ücretinin 2 defa alınmayarak indirimden bu şekilde yararlandırılmalarının sağlandığı, bu çerçevede firma adına düzenlenen ve geçerlilik süresi 29/12/2026 olan yetki belgesine 10 yıl ilave edilerek geçerlilik süresinin 29/12/2036 olarak yeniden belirlendiği, böylece her beş yılda bir yetki belgesi üzerinden alınan %5 belge yenileme ücretinden de muafiyet sağlandığı anlaşılmıştır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.30/12/2021 tarih ve 31705 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1.maddesinin 5. Fıkrasında düzenlenen ‘Bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihten önce taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi bulunan gerçek veya tüzel kişilerin mevcut taşıma işleri organizatörlüğü yetki belgesi geçerlilik sürelerine 10 yıl ilave edilir’’ şeklindeki düzenlemenin iptali istemi yönünden oybirliğiyle DAVANIN REDDİNE, 2. ...tarih ve E-... sayılı işlemin iptali ve anılan Yönetmelik değişikliği ile tanınan ücret indiriminden yararlandırılmaması neticesinde fazladan tahsil edilen...-TL'nin iadesine karar verilmesi istemi yönünden oyçokluğuyla DAVANIN REDDİNE, 3. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam... TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ... TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, 4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine, 5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 12/11/2025 tarihinde karar verildi. KARŞI OY : (X)- I-MADDİ OLAY: 1-Dava dosyasının incelenmesinden; davacı tarafından, işlem tarihinde yürürlükte bulunan 06/07/2018 tarih ve 30470 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliği ( Anılan bu Yönetmelik 27/08/2022 tarih ve 31936 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yönetmeliğin 28.maddesinde yer verilen hüküm gereğince yürürlükten kaldırılmıştır.) gereğince Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yetki Belgesi almak için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına başvuruda bulunulduğu, yapılan başvuru neticesinde 29/12/2021 tarihinde talep edilen Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yetki Belgesinin karşılığı bulunan 200.620,00-TL’nin davacı tarafından ödenmesi üzerine, davalı idare tarafından Veriliş Tarihi: 29/12/2021, Geçerlilik Tarihi: 29/12/2026 olan ... numaralı yetki belgesi düzenlenerek 5 yıl geçerli olacak şekilde davacı adına düzenlendiği, anılan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yetki Belgesinin düzenlendiği tarihten bir gün sonra 30/12/2021 tarih ve 31705 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Taşıma İşleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1.maddesinde belge tutarında indirimlerin düzenlendiği, ayrıca iptali talep edilen düzenleyici işlemin 5.fıkrasında da mevcut belge sahibi olanlara yetki belgesi geçerlilik sürelerine 10 yıl ilave edileceğinin hüküm altına alındığı, belirtilen Yönetmelik madde değişikliği uyarınca TİO Yetki Belgesi geçerlilik süresine 10 yıl ilave edilerek bu sürenin 2036 yılına kadar uzatıldığını ve belgenin de güncel değerinin 55.222,00-TL olduğunun davacı tarafından öğrenilmesi üzerine 27/01/2022 tarihinde idareye yaptığı başvurusunda öncelikle yetki belgesinin süresinin 10 yıl uzatılması yönünde bir iradesinin olmadığını, ayrıca 29/12/2021 tarihinde 200.620,00-TL bedel ödemek suretiyle aldığı yetki belgesinin bir gün sonra yapılan Yönetmelik değişikliğinde belirlenen indirimler ile 55.222,00-TL olarak belirlendiğinden bahisle öngörülen indirimden yararlandırılarak öncesinde aldığı belgeye ödediği tutarın düşülmesi suretiyle oluşan aradaki 145.398,00-TL tutar farkının kendisine ödenmesinin talep edildiği, bu talebine karşılık idare tarafından tesis edilen 01/02/2022 tarih ve E-... sayılı, ücret iadesi talep konulu işlemde; ‘’ Firmanıza ait TİO Yetki Belgesinin söz konusu Yönetmeliğin yayım tarihinden önce düzenlenmesi nedeniyle ücret iadesi yapılması mümkün bulunmamaktadır. Ancak bahse konu Yönetmeliğin 1’inci maddesinin 5’inci fıkrası gereğince firmanız adına düzenlenen ve geçerlilik süresi 29/12/2026 olan yetki belgenizin süresine 10 yıl ilave edilerek geçerlilik süresi 29/12/2036 olarak değiştirilmiştir.’’ şeklinde tesis edilen işlem üzerine bu işlemin iptali ile 145.398 TL'nin iadesi ve 30/12/2021 tarihli 31705 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Taşıma İşlemleri Organizatörlüğü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1/5 f maddesinde yer alan hükmün iptali istemiyle iş bu dava açılmıştır. II-DAVANIN ÖZÜ: 2-Uyuşmazlık, ödeme yapıltıktan bir gün sonra yürürlüğe giren indirimden davacının yararlanıp yararlanmayacağı konusunda düğümlenmektedir. III-HUKUKİ OLAY: 3-İlgiler, tesis edilen bir idari işleme karşı 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 7.maddesi uyarınca 60 gün içinde dava açabilecekleri gibi, ayın Kanunun 11. Maddesi uyarınca da tesis edilen bir işlemin geri alınması, iptal edilmesi yada kaldırılması istemiyle 60 gün içinde üst makama itiraz edebilecekleri, itirazın 30 gün içinde idarece cevaplanması gerektiği, istemin reddedilmesi yada cevap verilmemek suretiyle (zımnen) reddedilmesi halinde dava açabilecekleri düzenlenmiştir. Dava açılması halinde Mahkemece iptal kararı verilmesi üzerine veya üst makama yapılan itiraz kabul edilerek işlemin geri alınması halinde işlemin ortadan kalkacağı, bunların yapılmaması halinde ise işlemin kesinleşeceği açıktır. Dolayısıyla Kanunda yer alan bu süreler içerisinde işlem henüz kesinleşmemiştir. İşlem henüz kesinleşmediği için de bu süre içerisinde geri alınması yada iptal edilmesi mümkündür. Ancak bu süreler geçtikten sonra, dava açılması ya da itiraz edilmesi halinde işlem kesinleşeceği için, işlemin iptal edilmesi yada geri alınması da mümkün değildir. Anayasanın “Kanun önünde eşitlik” kenar başlıklı 10. maddesinin birinci ve beşinci fıkraları şöyledir: “Herkes, dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir. … Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar.” Avrupa İnsan Hakları Sözleşme’nin “Ayırımcılık yasağı” kenar başlıklı 14. maddesi şöyledir: “Bu Sözleşme’de tanınan hak ve özgürlüklerden yararlanma, cinsiyet, ırk, renk, dil, din, siyasal veya diğer kanaatler, ulusal veya toplumsal köken, ulusal bir azınlığa aidiyet, servet, doğum başta olmak üzere herhangi başka bir duruma dayalı hiçbir ayrımcılık gözetilmeksizin sağlanmalıdır.” Anayasa Mahkemesince yukarıda metni verilen maddeler şöyle yorumlanmıştır; "Başvurucunun, Anayasa’nın 10. maddesinde düzenlenen eşitlik ilkesi ve Sözleşme’nin 14. maddesinde düzenlenen ayrımcılık yasağı ile ... yönelik iddialarının, bahsi geçen maddelerdeki ifadeler dikkate alındığında, soyut olarak değerlendirilmesi mümkün olmayıp, mutlaka Anayasa ve Sözleşme kapsamında yer alan diğer temel hak ve özgürlüklerle bağlantılı olarak ele alınması gerekir. Bir başka ifadeyle ayrımcılık yasağı ve etkili başvuru hakkının ihlal edilip edilmediğinin tartışılabilmesi için, ihlal iddiasının, kişinin hangi temel hak ve özgürlüğü konusunda ayrımcılığa maruz kaldığı ve hangi temel hak ve özgürlüğü konusunda etkili başvuru hakkının kısıtlandığı sorularına cevap verebilmesi gerekmektedir." (Anayasa Mahkemesinin 26/03/2013 tarih ve Baş. No;2012/1049 sayılı kararı) IV-DEĞERLENDİRME: 4-Davacı 29/12/2022 tarihinde 200.620,00-TL ödemiş, 30/12/2022 tarihinde yürürlüğe giren yeni Yönetmelik ile bu miktar 55.222,00-TL'na düşürülmüş, dolayısıyla davacı bir gün ile 145.398,00-TL fazla ödemiştir. 5-Bilindiği üzere Anayasa'nın 35. maddesiyle güvenceye bağlanan mülkiyet hakkı, ekonomik değer ifade eden ve parayla değerlendirilebilen her türlü mal varlığı hakkını kapsamaktadır (AYM, E.2015/39, K.2015/62, 1/7/2015, § 20). Anayasa’nın 35. maddesinde mülkiyet hakkı sınırsız bir hak olarak düzenlenmemiş, bu hakkın kamu yararı amacıyla ve kanunla sınırlandırılabileceği öngörülmüştür. Mülkiyet hakkına müdahalede bulunulurken temel hak ve özgürlüklerin sınırlandırılmasına ilişkin genel ilkeleri düzenleyen Anayasa'nın 13. maddesinin de gözönünde bulundurulması gerekmektedir. Dolayısıyla mülkiyet hakkına yönelik müdahalenin Anayasa'ya uygun olabilmesi için müdahale kanuna dayanmalı, kamu yararı amacı taşıması ve ayrıca ölçülülük ilkesi gözetilerek yapılmalıdır (Recep Tarhan ve Afife Tarhan [1. B.], B. No: 2014/1546, 2/2/2017, § 62). 6--Anayasa Mahkemesinin mülkiyet hakkıyla ilgili yukarıda metni yazan ilkeleri bağlamında maddi olay incelendiğinde; davacının bir gün önce ödeme yapması sebebiyle 145.398,00-TL fazla ödeme yaptığı ihtilafsız olup, bu işlemin davacının mülkiyet hakkına müdahale olduğu kuşkusuzdur. Davacının mülkiyet hakkına yapılan bu müdahalenin Yönetmelik değişikliği ile yapılan indirim sonucu ortaya çıktığı ve yatırdığı miktar ile indirimli miktar arasında orantısızlık bulunduğu, bu haliyle davacıdan başlangıçta yüksek miktarda tahsilat yapıldığı ve bu tahsilatın ölçülü olmadığı kabul edilmelidir. V-GEREKÇE: 7-2577 sayılı Kanunun 11. maddesi uyarınca ilgililerin 60 gün içende işlemin düzeltilmesinin isteyebilecekleri hükmü karşısında davacının ölçülü alınmayan bu tahsilatın süresi içerisinde düzeltilmesi talebinde bulunulduğu görüldüğünden, mülkiyet hakkını ihlal eden ve ölçülü olmayan bu işlemin düzeltilmesi gerekirken, fazlaya ilişkin kasımın iade edilmemesinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır. Ayrıca Anayasanın 10.maddesinde yer alan eşitlik ilkesi uyarınca, aynı durumda olup bir gün ara ile ödeme yapan ile yapmayan arasında farklı tahsilat yapılması eşitlik ilkesine de aykırılık teşkil etmektedir. VI-SONUÇ: 8-Açıklanan nedenlerle; ödeme işlemi henüz kesinleşmeden (itiraz ve dava açma yolu tükenmeden) 27/01/2022 tarihinde yapmış olduğu itirazın kabul edilerek, ölçüsüz yapılan müdahalenin giderilmesi mümkün iken, bu yapılmayarak tesis edilen bireysel işlemin iptali gerektiği düşüncesiyle çoğunluk kararının bu kısmına katılmıyorum. </body></html>