Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2024/574 E. , 2024/2132 K.</ul> "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2024/574 Karar No:2024/2132 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1. ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ... 2. ... Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Hazine adına kayıtlı İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada,... parselde bulunan taşınmazın 1164 sayılı Arsa Üretimi ve Değerlendirilmesi Hakkında Kanun'un Ek 4. maddesi uyarınca TOKİ'ye bedelsiz olarak devredilmesine ilişkin işlemin ve TOKİ tarafından söz konusu taşınmazın açık artırma usulüyle satışa çıkarılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; davacının talebi üzerine uyuşmazlığa konu taşınmaz üzerindeki yapılara ilişkin 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesi uyarınca ... tarih ve ... sayılı yapı kayıt belgesinin düzenlendiği, davacı tarafından bu belge uyarınca, söz konusu taşınmazın tarafına satılması talebiyle 25/04/2018, 10/09/2019 ve 21/10/2021 tarihlerinde ilgili idareye başvuru yapıldığının ileri sürüldüğü, ancak söz konusu başvuruların reddine ilişkin işlemlere karşı dava açılmadığı gibi söz konusu yapı kayıt belgesinin de... tarih ve ... sayılı ... Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü işlemiyle iptal edildiği ve bu işleme karşı davacı tarafından açılan davanın (... İdare Mahkemesi E:...) derdest olduğu; Bu durumda, davacı tarafından, Maliye Hazinesi adına kayıtlı İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi (Mahkemece sehven ... Mahallesi yazılmış), ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz için 3194 sayılı Kanun'un Geçici 16. maddesi uyarınca düzenlenen yapı kayıt belgesi uyarınca taşınmazın tarafına satılması talebiyle yapılan başvuruların reddi işlemlerine karşı dava açılmadığı gibi yapı kayıt belgesinin iptal edilmesi üzerine davacının söz konusu taşınmazı satın alma hakkının da artık bulunmadığının anlaşılması karşısında, söz konusu taşınmazın TOKİ'ye bedelsiz olarak devredilmesine ilişkin işlem ile taşınmazın TOKİ tarafından satışa çıkarılmasına dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemler hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, uyuşmazlığa konu taşınmazı 2012 yılından itibaren kullandığı, talebi üzerine söz konusu taşınmaz üzerindeki yapılar için 3194 sayılı Kanun'un Geçici 16. maddesi uyarınca ... tarih ve ... sayılı yapı kayıt belgesi düzenlendiği, muhtelif tarihlerde (25/04/2018, 10/09/2019, 21/10/2021) 3194 sayılı Kanun'un Geçici 16. maddesi uyarınca söz konusu taşınmazın tarafına satılmasını talep ettiği hâlde satışın yapılmadığı, söz konusu taşınmazın TOKİ'ye devrinin amaç ve şekil unsurları yönünden sakat olduğu, söz konusu taşınmaz üzerinde yapı kayıt belgesi ile hak sahibi olduğu hâlde devir işleminden ve ihaleden haberdar edilmediği, taşınmaz 3. derece sit alanı olduğundan satışı için tabiat ve kültür varlıklarını koruma kurullarından uygun görüş alınması gerektiği, ancak bu yönde karar alınmadığı, ihale ilanlarında 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'ndaki usûllere uyulmadığı ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Davalı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından, usûl ve yasaya uygun olan temyize konu kararın onanması gerektiği; davalı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nca, uyuşmazlığa konu taşınmaza ilişkin tüm iş ve işlemlerin 2985 sayılı Toplu Konut Kanunu, 1164 sayılı Arsa Üretimi ve Değerlendirilmesi Hakkında Kanun ve Toplu Konut İdaresi Başkanlığı Satış, Devir, İntikal, Kiraya Verme, Trampa, Sınırlı Ayni Hak Tesisi ve Arsa Satış Karşılığı Gelir Paylaşımı İhale Yönetmeliği'nde belirtilen usûl ve esaslar uyarınca gerçekleştirildiği, davacının uyuşmazlığa konu taşınmazda işgalci olduğu, 4706 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi Hakkında Kanun'un kiracılara birtakım şartları haiz olmaları hâlinde haklar tanıdığı, uyuşmazlığa konu taşınmaz üzerindeki yapılara ilişkin düzenlenen yapı kayıt belgesinin iptal edildiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : 2863 sayılı Kanun uyarınca 3. derece doğal sit alanı olarak belirlenen ve imar planında tarımsal niteliği korunacak alan olarak ayrılan uyuşmazlığa konu taşınmazın, arsa üretim alanı olarak belirlenmesinden ve tapuda Hazine adına kayıtlı iken TOKİ'ye bedelsiz devredilmesinden önce 2863 sayılı Kanun, 5403 sayılı Kanun, 323 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği, 728 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun Doğal (Tabii) Sitler, Koruma Ve Kullanma Koşulları İle İlgili İlke Kararı vb. mevzuat uyarınca ilgili idarelerden gerekli izinlerin alınıp alınmadığı hususu davalı idarelerden sorularak ilgili bilgi ve belgenin gönderilmesinin istenilmesi yönünde ara kararı yapılması ve gelecek cevaplara göre karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü ve Onuncu Dairelerince, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun Ek 1. maddesi uyarınca birlikte yapılan toplantıda, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: HUKUKİ DEĞERLENDİRME : İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Öte yandan, İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde bulunan taşınmaza ilişkin 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesi uyarınca düzenlenen ... tarih ve ... sayılı yapı kayıt belgesinin iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı ... Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü işleminin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:... ve K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, söz konusu kararın kanun yoluna başvurulmadan kesinleştiği görülmüştür. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin reddine, 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 5. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine, 6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 14/05/2024 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi. (X) KARŞI OY : Dava, Hazine adına kayıtlı İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde bulunan taşınmazın 1164 sayılı Arsa Üretimi ve Değerlendirilmesi Hakkında Kanun'un Ek 4. maddesi uyarınca TOKİ'ye bedelsiz olarak devredilmesine ilişkin işlemin ve TOKİ tarafından söz konusu taşınmazın açık artırma usulüyle satışa çıkarılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır. 1164 sayılı Arsa Üretimi ve Değerlendirilmesi Hakkında Kanun'un Ek 4. maddesinde, "28/12/1960 tarihli ve 189 sayılı Kanun kapsamında bulunanlar ile her hangi bir kamu hizmetine tahsis edilmiş arazi ve arsalar hariç olmak üzere Cumhurbaşkanının onayı ile belirlenen arsa üretim alanlarında bulunan Hazineye ait taşınmazlar ve Hazine adına tescil edilecek taşınmazların mülkiyeti Toplu Konut İdaresi Başkanlığına bedelsiz olarak devredilir. Kamu hizmetlerine ayrılan yerler ile Maliye Bakanlığınca değişik ihtiyaçlarla talep edilen taşınmazlar bedelsiz olarak Hazineye iade edilir." kuralına yer verilmiştir. 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun "Tanımlar ve kısaltmalar" başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin 3 numaralı alt bendinde, "Sit; tarih öncesinden günümüze kadar gelen çeşitli medeniyetlerin ürünü olup, yaşadıkları devirlerin sosyal, ekonomik, mimari ve benzeri özelliklerini yansıtan kent ve kent kalıntıları, kültür varlıklarının yoğun olarak bulunduğu sosyal yaşama konu olmuş veya önemli tarihi hadiselerin cereyan ettiği yerler ve tespiti yapılmış tabiat özellikleri ile korunması gerekli alanlardır."; aynı maddenin 13 numaralı alt bendinde, "Doğal (tabii) sit; jeolojik devirlere ait olup, ender bulunmaları nedeniyle olağanüstü özelliklere sahip yer üstünde, yer altında veya su altında bulunan korunması gerekli alanlardır."; "Devir yasağı" başlıklı 13. maddesinde, "Hazineye ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ait olup, usulüne göre tescil ve ilan olunan, her çeşit korunması gerekli taşınmaz kültür ve tabiat varlığı ile bunlara ait korunma sınırları dahilindeki taşınmazlar, Kültür ve Turizm Bakanlığının izni olmadan, gerçek ve tüzelkişilere satılamaz, hibe edilemez."; Ek 4. maddesinde, "Taşınır tabiat varlıkları hariç tabiat varlıkları, doğal sit alanları ve bunlara ilişkin koruma alanları ile ilgili olarak bu Kanunda öngörülen iş, işlem ve kararlar bakımından görevli ve yetkili bakanlık, Çevre ve Şehircilik Bakanlığıdır." kuralları yer almıştır. 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde, tarım arazisi, toprak, topografya ve iklimsel özellikleri tarımsal üretim için uygun olup hâlihazırda tarımsal üretim yapılan veya yapılmaya uygun olan veya imar, ihya, ıslah edilerek tarımsal üretim yapılmaya uygun hale dönüştürülebilen araziler olarak tanımlanmış; "Tarım arazilerinin amaç dışı kullanımı" başlıklı 13. maddesinin dördüncü fıkrasında, "İmar planlarında tarımsal niteliği korunacak alan olarak ayrılan yerler ile kamu yararı kararı alınarak tarım dışı amaçla kullanım izni verilen yerler, yeniden izin alınmaksızın bu amaç dışında kullanılamaz ve planlanamaz." kuralına yer verilmiştir. 26/04/2009 tarih ve 27211 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 323 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği'nin "Giriş" başlıklı birinci bölümünde, bu Genel Tebliğ'in, 1164 sayılı Kanun'un Ek 4. maddesi uyarınca tapuda Hazine adına tescilli taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki tescil harici olan ve Hazine adına tapuya tescil edilecek taşınmazların Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'na devrine ilişkin işlemlerin ivedilikle sonuçlandırılması amacıyla düzenlendiği belirtilmiş; "Tanımlar" başlıklı ikinci bölümde, bakanlık, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı; başkanlık, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı; arsa üretim alanı, sınırları Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nca belirlenen ve Cumhurbaşkanı tarafından onaylanan alan; idare, illerde çevre ve şehircilik il müdürlüğü (milli emlak dairesi başkanlığı veya milli emlak müdürlüğü), ilçelerde milli emlak müdürlüğü (yoksa milli emlak şefliği) olarak tanımlanmış; "Devir İşlemlerinin Yürütülmesi" başlıklı beşinci bölümünde, "(1) Arsa üretim alanlarında bulunan ve Başkanlığın bedelsiz devir talebinde bulunduğu taşınmazlar İdareye bildirilerek taşınmazlara ilişkin; a) Tebliğin Ek-1’inde yer alan bilgi formunun, b) Tapu kayıt örneğinin, c) Emlak vergi değerinin, ç) Rayiç bedelinin, d) Tebliğin Ek-2’sinde yer alan taşınmazları gösterir renkli haritalı (uzaktan ve yakından uydu görüntülerini içerir) bilgi notunun, on gün içinde Bakanlığa gönderilmesi istenir. (2) İdarece, taşınmazların güncel tapu kaydı ve dosyasındaki bilgi ve belgelere göre taşınmazların devrine engel herhangi bir şerh, beyan veya kısıtlılık olup olmadığı ile taşınmazların, Tebliğin “Devredilmeyecek Taşınmazlar” başlıklı altıncı bölümünde yer alan taşınmazlardan olup olmadığı tespit edilerek birinci fıkrada yer alan bilgi ve belgelerle birlikte belirtilen süre içerisinde Bakanlığa gönderilir. (3) Yapılan değerlendirme sonucunda taşınmazların devredilemeyecek nitelikte olması durumunda bu husus Bakanlık tarafından Başkanlığa bildirilir. (4) Taşınmazların, Tebliğin “Devredilmeyecek Taşınmazlar” başlıklı altıncı bölümü kapsamında görüş alınması gereken taşınmazlardan olması halinde; ilgili idarelerle yazışma Bakanlık tarafından yapılabileceği gibi, Bakanlık talimatı doğrultusunda, İdare tarafından da yapılabilir. Yazışmalar sonrasında devrinde sakınca olmadığı değerlendirilen taşınmazların devir işlemleri İdare tarafından gerçekleştirilir. (5) Arsa üretim alanı olarak belirlenen alanda kalan taşınmazların devir işlemlerine ilişkin Bakanlıkça bilgi ve belge istenilmeksizin doğrudan devir işleminin yapılmasının İdareye bildirilmesi halinde, bu bölüm hükümlerine göre İdarece yapılan değerlendirme sonucunda, devrine engel bir durum bulunmayan taşınmazların devir işlemleri İdarece sonuçlandırılır. Bu fıkra kapsamında ilgili kurumlarla yazışmalar İdare tarafından yapılır. Taşınmazların devredilemeyecek nitelikte olması halinde ise bu durum Bakanlığa bildirilir. ..."; "Devredilmeyecek Taşınmazlar" başlıklı altıncı bölümünde, "(1) Tebliğ kapsamında; ... d) 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında olup, ilgisine göre Bakanlık veya Kültür ve Turizm Bakanlığınca devredilmesi uygun görülmeyen taşınmazlar, ... devre konu edilemez." düzenlemelerine yer almıştır. 19/6/2007 tarih ve 728 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun Doğal (Tabii) Sitler, Koruma Ve Kullanma Koşulları İle İlgili İlke Kararı'nda, "Doğal (Tabii) Sit: Jeolojik devirlerle, tarih öncesi ve tarihi devirlere ait olup, ender bulunmaları veya özellikleri ve güzellikleri bakımından korunması gerekli yer üstünde, yer altında veya su altında bulunan korunması gerekli alanlardır."; "III. Derece Doğal (Tabii) Sit: Doğal yapının korunması ve geliştirilmesi yolunda, yörenin potansiyeli ve kullanım özelliği de gözönünde tutularak konut kullanımına da açılabilecek alanlardır." şeklinde tanımlanmış; III. derece doğal sit alanlarında, kullanıma açılacak bölgelerde geçici dönem yapılanma koşullarının ilgili kurumların görüşleri alınarak koruma kurullarınca belirlenmesine, bu belirlemede varsa 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı veya 1/5.000 ölçekli nazım planı kararları ile arazinin topografya, peyzaj, silüet vb. karakteristiklerinin gözönünde tutulmasına, ancak hazırlanacak Koruma Amaçlı İmar Planı kriterlerini etkileyebilecek nitelik ve yoğunluktaki uygulamalara Koruma Amaçlı İmar Planı yaptırılmadan izin verilemeyeceğine karar verilmiştir. Aktarılan kuralların değerlendirilmesinden, Cumhurbaşkanı'nın onayı ile belirlenen arsa üretim alanlarında bulunan Hazine'ye ait taşınmazların mülkiyetinin TOKİ'ye bedelsiz olarak devredileceği, devredilecek taşınmazların, 323 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği'nin “Devredilmeyecek Taşınmazlar” başlıklı altıncı bölümü kapsamında görüş alınması gereken taşınmazlardan olması halinde ilgili idarelerle yazışma yapılacağı, yazışmalar sonrasında devrinde sakınca olmadığı değerlendirilen taşınmazların devir işlemlerinin gerçekleştirileceği, 2863 sayılı Kanun kapsamında olup ilgili idaresince devredilmesi uygun görülmeyen taşınmazların devre konu edilemeyeceği; doğal sit alanlarının korunması gerekli alanlar olduğu, 3. derece doğal sit alanlarında, kullanıma açılacak bölgelerde geçici dönem yapılanma koşullarının, 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı veya 1/5.000 ölçekli nazım planı kararları ile arazinin topografya, peyzaj, silüet vb. karakteristik özellikleri göz önünde bulundurularak ve ilgili kurumların görüşleri alınarak koruma kurullarınca belirleneceği, hazırlanacak Koruma Amaçlı İmar Planı kriterlerini etkileyebilecek nitelik ve yoğunluktaki uygulamalara Koruma Amaçlı İmar Planı yaptırılmadan izin verilemeyeceği, devir yasağı kapsamında kalan taşınmaz kültür ve tabiat varlığı ile bunlara ait korunma sınırları dahilindeki taşınmazların, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın izni olmadan, gerçek ve tüzel kişilere satılamayacağı, hibe edilemeyeceği, doğal sit alanlarıyla ilgili 2863 sayılı Kanun'da öngörülen iş, işlem ve kararlar bakımından görevli ve yetkili bakanlığın, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı olduğu; imar planlarında tarımsal niteliği korunacak alan olarak ayrılan yerlerin yeniden izin alınmaksızın bu amaç dışında kullanılamayacağı ve planlanamayacağı anlaşılmaktadır. Dosyanın incelenmesinden; ... tarih ve ... sayılı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı işlemiyle, TOKİ tarafından, ... tarih ve ... sayılı işlemle Cumhurbaşkanlığı/mülga Başbakanlık olurları ile arsa üretim alanı ilan edilen ve bu alanlar içinde kalan Hazine'ye ait taşınmazların 1164 sayılı Kanun'un Ek 4. maddesi uyarınca idarelerine bedelsiz devri talep edildiğinden bahisle, aralarında uyuşmazlığa konu İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde bulunan taşınmazın da yer aldığı muhtelif taşınmazın "İlk Evim Arsa Projesinin ve Sosyal Konut Projesi"nin finansmanında kullanılmak üzere 1164 sayılı Kanun'un Ek 4. maddesi uyarınca TOKİ'ye bedelsiz devir işlemlerinin yapılması gerektiğinin ilgili valiliklere bildirildiği, bunun üzerine uyuşmazlığa konu İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ...parselde bulunan taşınmazın 29/11/2022 tarihli ... Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürü oluru ile TOKİ'ye bedelsiz olarak devredildiği; Akabinde, ... tarih ve ... sayılı TOKİ Başkanı Oluru ile, aralarında uyuşmazlığa konu İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde bulunan taşınmazın da yer aldığı muhtelif taşınmazın Toplu Konut İdaresi Başkanlığı Satış, Devir, İntikal, Kiraya Verme, Trampa, Sınırlı Ayni Hak Tesisi ve Arsa Satışı Karşılığı Gelir Paylaşımı İhale Yönetmeliği'nin 25. maddesi uyarınca açık artırma usulüyle satışına karar verildiği; İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde bulunan taşınmaza ait güncel tapu kaydında, söz konusu taşınmazın maliye Hazinesi adına kayıtlı iken ... tarih ve ... yevmiye numaralı işlemle TOKİ adına tescil edildiği, oysa ...tarih ve ... sayılı... Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu kararı uyarınca 3. derece sit alanı ilan edildiği, bu hususun ... tarih ve ... yevmiye numaralı işlemle tapunun "Beyan Bilgisi" kısmına kaydedildiği; ... tarih ve ... sayılı ihale olurunun ekindeki "satışa sunulacak taşınmaz listesi"nde uyuşmazlığa konu taşınmazın imar durumunun "Tarımsal Niteliği Korunacak Alan (1/1000 Ölçekli Narlıdere Kıyı Kesimi 3. Derece Doğal Sit Koruma İmar Planı dahilinde)" şeklinde gösterildiği; ... tarih ve ... sayılı TOKİ işlemiyle ... İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü'nden, uyuşmazlığa konu taşınmazın satışına herhangi bir engel olup olmadığının sorulduğu, ... İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü'nün ...... tarih ve ... sayılı yazıyla, doğal sitlere ilişkin iş, işlem ve kararlar bakımından görevli ve yetkili bakanlık Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı olduğundan, konunun Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü'nce değerlendirilebileceğinin ifade edildiği, ancak dosyada söz konusu İl Müdürlüğü'nden görüş sorulduğuna ilişkin bilgi ve belge bulunmadığı tespit edilmiştir. Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, uyuşmazlığa konu İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde bulunan taşınmazın 2863 sayılı Kanun uyarınca 3. derece doğal sit alanı olduğu, imar planında tarımsal niteliği korunacak alan olarak ayrıldığı, mutlak tarım arazileri, özel ürün arazileri, dikili tarım arazileri ile sulu tarım arazilerinin tarımsal niteliği korunacak alanlar olarak nitelendirildiği, tapuda Hazine adına kayıtlı iken, belirtilen özellikleri göz ardı edilerek "arsa üretim alanı" olarak belirlendiğinden bahisle TOKİ'ye bedelsiz devredildiği, arsa üretim alanı olarak belirlenmesi ve devir işlemleri sırasında söz konusu taşınmazla ilgili iş, işlem ve kararlar bakımından ilgili mevzuat uyarınca ilgili yerlerden gerekli izinlerin/görüşlerin alınmadığı, devir işlemlerinin akabinde açık artırma usulüyle ihale yoluyla satışa çıkarıldığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla, 3. derece doğal sit alanı olarak belirlenen uyuşmazlığa konu taşınmazın özellikleri bakımından korunması gerektiği, söz konusu alanlarda, kullanıma açılacak bölgelerde geçici dönem yapılanma koşullarının ancak koruma kurullarınca belirleneceği, imar planında tarımsal niteliği korunacak alan olarak ayrıldığından gerekli izinler alınmadan amacı dışında kullanılamayacağı, ancak uyuşmazlıkta söz konusu prosedürün uygulanmadığı, ilgili idarelerden gerekli izinlerin, uygun görüşlerin alınmadığı dikkate alındığında, söz konusu taşınmazın sahip olduğu özellikler ile bağdaşmayacak şekilde "arsa üretim alanı" olarak belirlenmesi hukuka aykırı bulunduğundan, dava konusu devir ve satış işlemlerinde de hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle, davacının temyiz isteminin kabulü ile davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının bozularak dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi gerektiği oyuyla karara katılmıyorum. </body></html>