Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2022/6435 E. , 2025/461 K.</ul> "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2022/6435 Karar No : 2025/461 TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVACI): ... Kooperatifi VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... DAVALI YANINDA MÜDAHİL: ... Kooperatifi VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: ... Otogarı arasında taşımacılık yapan davacı kooperatif tarafından, ... güzergahında (10 araç) taşımacılık yapan ... Mot. Taş. Kooperatifi ile ... (Mahalleleri) arasında 8 adet güzergahta (66 araç) taşımacılık yapan ... Min. Mot. Taş. Kooperatifi'nin tüm hatlarda (toplam 9 hat ve 76 minibüs) ortak ve dönüşümlü çalışma taleplerinin uygun görülmesine ilişkin...tarih ve......sayılı UKOME kararı ile bu kararın dayanağını teşkil eden ... Büyükşehir Belediyesi Karayolu Toplu Taşımacılık Esasları Yönergesinin 10. maddesini yeniden düzenleyen ... tarih ve... sayılı UKOME kararının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:...İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacı kooperatifin ... Otogarı (...) arasında yolcu taşımacılığı yaptığı, davaya konu UKOME kararı ile güzergah izni verilen araçların ... ilçesi sınırları içinde başlayan ve ilçe içinde biten, diğer bir ifade ile ilçe içi taşımacılık yaptığından, davacı kooperatifin güzergahı ile davaya konu UKOME kararı ile verilen güzergahların birbirinden farklı olduğu, dolayısı ile birbirlerinin yolcularını almasının söz konusu olmaması nedeniyle, dava konusu işlem ile davacı kooperatifin güncel, kişisel ve meşru bir menfaatinin ihlal edilmiş olduğundan söz edilmesine hukuken olanak bulunmadığı gerekçesiyle davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, İstinaf Mahkemesi tarafından birbiri ile çelişkili kararlar verildiği, ilçeden il merkezine taşımacılık yapan araçların ihale açılsaydı ihaleye girme ihtimalleri olacağı gerekçesiyle verilen kararların bulunduğu, dava konusu Yönerge maddesinin iptaline ilişkin kısmın düzenleyici işlem olduğu ve taşımacılık yapan davacının düzenlemeye dava açma ehliyeti bulunduğu, Danıştay ve Sayıştay kararlarına göre belediyelerin ulaşım ile ilgili asli görevini üçüncü kişiler eliyle görmesinin ihale usulüyle mümkün olduğu, bu süreç işletilmeden doğrudan ilgili kooperatiflere taşımacılık hakkı tanınmasının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :Davalı idare tarafından, istinaf mahkemesi kararının usul ve mevzuata uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. Müdahil tarafından, savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: İLGİLİ MEVZUAT: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İdari dava türleri ve idari yargı yetkisinin sınırı" başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasında; "1. İdari dava türleri şunlardır: a) İdarî işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlâl edilenler tarafından açılan iptal davaları, ..." düzenlemesi, "Dilekçeler üzerine ilk inceleme" başlıklı 14. maddesinin 3. fıkrasında; ...3. (Değişik: 5/4/1990-3622/5 md.) Dilekçeler, Danıştayda daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hakimi, idare ve vergi mahkemelerinde ise mahkeme başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından: a) Görev ve yetki, b) İdari merci tecavüzü, c) Ehliyet, d) İdari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, e) Süre aşımı, f) Husumet, g) 3 ve 5 inci maddelere uygun olup olmadıkları, Yönlerinden sırasıyla incelenir." düzenlemesi, "İlk inceleme üzerine verilecek karar" başlıklı 15. maddesinde; "1.Danıştay veya idare ve vergi mahkemelerince yukarıdaki maddenin 3 üncü fıkrasında yazılı hususlarda kanuna aykırılık görülürse, 14 üncü maddenin; ... b) 3/c, 3/d ve 3/e bentlerinde yazılı hallerde davanın reddine,... karar verilir. ..." düzenlemesi yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 2. maddesinde, idari davaların, idari işlemler hakkında yetki, sebep, şekil, konu ve maksat yönlerinden biriyle hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılacağı belirtilmiştir. İptal davasının subjektif ehliyet koşulu olan "menfaat ihlali", doktrin ve içtihatlarda dava konusu işlemle davacı arasında kurulan kişisel, meşru, güncel bir menfaat ilişkisi olarak tanımlanmaktadır. Sözü edilen menfaat ilişkisinin varlığı ve sınırları her olayda yargı yerince uyuşmazlığın niteliğine göre belirlenmektedir. İptal davası açılabilmesi için idarî işlem nedeniyle ilgilinin menfaatinin etkilenmiş olması, etkilenen menfaatin somut, güncel ve meşru bir menfaat olması, iptali istenen işlem ile davacı arasında makul ve ciddi bir ilginin bulunması gerekmektedir. Dosyanın incelenmesinden; ... arası taşımacılık yapan davacı kooperatifin, dava konusu ... ve ... arasındaki taşımacılık faaliyeti ile ilgili olarak her ne kadar ilçe içi taşımacılıkta dava konusu işlem öncesi veya işlem esnasında faaliyette bulunmasa dahi, bu durum söz konusu taşımacılık için yapılacak bir ihaleye katılmasına engel teşkil etmeyeceğinden ve dava konusu diğer işlem olan Yönergenin taşımacılığa yönelik düzenleyici işlem olduğu açık olduğundan davacı kooperatifin dava konusu işlemler yönünden dava açma ehliyetinin bulunduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla, davanın ehliyet yönünden reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kabulüne, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Kullanılmayan ... TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine, 4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 5. Kesin olarak, 06/02/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi. </body></html>