Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2024/4277 E. , 2025/464 K.</ul> "İçtihat Metni"T.C. D A N I Ş T A Y DOKUZUNCU DAİRE Esas No : 2024/4277 Karar No : 2025/464 TEMYİZ EDENLER :1-(DAVACI) ... Petrolcülük Nakliye İnşaat Turizm Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi VEKİLİ : Av.... 2-(DAVALI) ... Defterdarlığı-... (... Vergi Dairesi Müdürlüğü) İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Davacı şirket adına, 2018/Aralık döneminden devreden katma değer vergisinin bulunmadığı ve Körfez Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi numaralı mükellefi ... Akaryakıt Ürünleri Dağıtım Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile Kartal Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi numaralı mükellefi ... Enerji Anonim Şirketi'nden aldığı faturaların sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2019/Ocak-Ekim dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı şirket adına 2018/Ocak-Ekim,Aralık dönemlerine ilişkin olarak resen tarh edilen tekerrür artırımlı üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin kaldırılması istemiyle Mahkemelerinin E:... sayılı dosyasında açılan davada,... tarih ve K:... sayılı karar ile re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri yönünden davanın reddine karar verildiğinden, davacı şirketin yeniden düzenlenen katma değer vergisi beyanlarında 2018/Aralık döneminden 2019/Ocak dönemine devreden indirilecek katma değer vergisi tutarının 0,00-TL olarak kabul edilmesinde hukuka aykırılık görülmediği, davacı şirkete ilgili dönemde fatura düzenleyen ... Akaryakıt Ürünleri Dağıtım Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunda yer alan tespitler ile ... Enerji Anonim Şirketi hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunda yer alan tespitlerin değerlendirilmesinden, adı geçen mükelleflerin davacı şirkete düzenlediği faturaların sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belgeler olduğu ve sonucuna varıldığından anılan mükellefler tarafından düzenlenen faturalarda yer alan katma değer vergisi indirimlerinin reddedilmesi suretiyle yapılan cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı; davanın tekerrür hükümleri uygulanarak arttırılarak kesilen vergi ziyaı cezasına ilişkin kısmına gelince, davalı idarece dava dosyasına sunulan tekerrüre esas alınan ihbarname fiş bilgilerinden, tekerrüre esas alınan 2016/Eylül dönemi vergi ziyaı cezasının yarısının 2017 yılında, diğer yarısının ise 2018 yılında kesinleştiği, bu haliyle dava konusu bir kat vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanarak arttırılan kısmı bakımından tekerrür uygulaması için öngörülen şartların olayda gerçekleştiği, ancak, dayanak cezanın 10.069,65-TL olarak kesinleştiği ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 339. maddesinde, 7338 sayılı Kanun'un, 26/10/2021 tarihinde yürürlüğe giren 38. maddesiyle yapılan değişiklikle, azami artırım tutarına yönelik olarak getirilen cezalandırmaya ilişkin lehe düzenlemenin, lehe olan kanun hükümlerinin geçmişe yürüyeceği yolundaki ceza hukukunun genel prensibi uyarınca, somut uyuşmazlıkta da uygulanması gerektiği, bu durumda, dava konusu 2018/Ocak-Ekim dönemleri için resen tarh edilen vergi nedeniyle kesilen vergi ziyaı cezasının, her bir dönem için ayrı ayrı olmak üzere tekerrür nedeniyle artırılan kısımlarının 10.069,65-TL'ye isabet eden kısımlarında hukuka aykırılık, bu tutarı aşan kısımlarında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın kısmen reddine, kısmen kabulüne, dava konusu vergi ziyaı cezalarının tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle artırılan kısımlarının her bir dönem için ayrı ayrı olmak üzere 10.069,65-TL'yi aşan kısımlarının kaldırılmasına karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: DAVACININ İDDİALARI: Sahte fatura kullanılmadığı, söz konusu malların gerçekten satın alındığı, uzun süredir piyasada bilinen ve ticari saygınlığı olan firmalarla çalışıldığı, vergi inceleme raporunun yeterli araştırma ve incelemeye dayanmadığı, bahse konu firmalara yapılan ödemelerin çek ve banka aracılığıyla yapıldığı, ödeme belgelerinin inceleme elemanına sunulduğu, varsayıma dayalı olarak yapılan cezalı tarhiyatın hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir. DAVALININ İDDİALARI: Davacı şirket hakkında düzenlenen vergi tekniği raporu ve vergi inceleme raporlarında yer alan tespitlere dayanılarak yapılan cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Taraflarca savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY: Davacı şirket adına, 2018/Aralık döneminden devreden katma değer vergisinin bulunmadığı ve Körfez Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi numaralı mükellefi ... Akaryakıt Ürünleri Dağıtım Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile Kartal Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi numaralı mükellefi ... Enerji Anonim Şirketi'nden aldığı faturaların sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2019/Ocak-Ekim dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istenilmektedir. İLGİLİ MEVZUAT: Olay tarihi itibarıyla yürürlükte olan 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Tekerrür" başlıklı 339. maddesinde, "Vergi ziyaına sebebiyet vermekten veya usulsüzlükten dolayı ceza kesilen ve cezası kesinleşenlere, cezanın kesinleştiği tarihi takip eden yılın başından başlamak üzere vergi ziyaında beş, usulsüzlükte iki yıl içinde tekrar ceza kesilmesi durumunda, vergi ziyaı cezası yüzde elli, usulsüzlük cezası yüzde yirmibeş oranında artırılmak suretiyle uygulanır." hükmü yer almakta iken; 26/10/2021 tarih ve 31640 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7338 sayılı Vergi Usul Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 38. maddesiyle 213 sayılı Kanun'un "Tekerrür" başlıklı 339. maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir: “MADDE 339 – Vergi ziyaına sebebiyet vermekten veya usulsüzlükten dolayı ceza kesilen ve cezası kesinleşenlere, vergi ziyaı cezasında cezanın kesinleştiği tarihi izleyen günden itibaren beşinci yılın isabet ettiği takvim yılının sonuna kadar, usulsüzlükte cezanın kesinleştiği tarihi izleyen günden itibaren ikinci yılın isabet ettiği takvim yılının sonuna kadar tekrar ceza kesilmesi durumunda, vergi ziyaı cezası yüzde elli, usulsüzlük cezası yüzde yirmibeş oranında artırılmak suretiyle uygulanır. Şu kadar ki, artırım tutarı kesinleşen cezadan (kesinleşen birden fazla ceza olması durumunda bunlardan tutar itibarıyla en yükseğinden) fazla olamaz. Birinci fıkrada yer alan beş ve iki yıllık sürelerin hesabında, artırıma esas alınan cezaların kesinleşme tarihi dikkate alınır.” HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Bölge İdare Mahkemesi kararının, üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisine ilişkin hüküm fıkrasının dayandığı hukuki sebepler ve gerekçesi Dairemizce de uygun görülmüş olup davacı tarafından ileri sürülen iddialar, kararın bu kısmının bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemiştir. Bölge idare mahkemesi kararının, vergi ziyaı cezalarının tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle arttırılan kısımlarına ilişkin hüküm fıkrasına yönelik tarafların temyiz istemlerine gelince, Yukarıda yer alan 7338 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önce, tekerrüre esas alınan cezanın miktarı ve/veya artırılan tutarın üst sınırı ile ilgili herhangi bir düzenleme bulunmadığından, uygulamada, çok cüzi miktardaki kesinleşen cezalar esas alınarak, yüksek tutardaki cezaların tekerrür nedeniyle artırıldığı görülmekteydi. 7338 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikle ise, artırım tutarının kesinleşen cezadan (kesinleşen birden fazla ceza olması durumunda bunlardan tutar itibarıyla en yükseğinden) fazla olamayacağı öngörülmüş olup, anılan değişikliğin gerekçesinde, uygulamada tecrübe edilen hususlar ve yargı kararlarının yanı sıra fiil ile bu fiile uygulanacak ceza arasında orantılılık bulunması gerektiğine yönelik genel ceza hukuku ilkesi de dikkate alınarak, madde gereğince yapılacak artırım tutarının kesinleşen cezadan fazla olmamasının temin edildiği belirtilmiştir. Bu itibarla, cüzi miktardaki kesinleşen cezalar esas alınarak, yüksek tutardaki cezaların tekerrür nedeniyle artırılması suretiyle mükelleflerin ağır yaptırımlarla karşı karşıya kalmalarının önüne geçilmesini amaçlayan bu Kanun değişikliğinin failin lehine olduğu anlaşıldığından, suçun işlendiği zaman yürürlükte olan Kanun ile sonradan yürürlüğe giren Kanun hükümlerinin farklı olması halinde failin lehine olan kanun hükmünün uygulanması gerektiği yönündeki, ceza hukukunun genel ilkesinin dikkate alınması gerektiği sonucuna varılmakla birlikte; 7338 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikle anılan Kanunun 339. maddesinin 1. fıkrasının son cümlesinde yer alan "Şu kadar ki, artırım tutarı kesinleşen cezadan (kesinleşen birden fazla ceza olması durumunda bunlardan tutar itibarıyla en yükseğinden) fazla olamaz." düzenlemesindeki parantez içindeki hüküm tekerrüre esas alınan ceza belirlenirken dikkate alınması gereken bir düzenleme olup, tekerrüre hangi cezanın esas alınacağının idarece belirlenmesinden sonra tekerrüre esas alındığı belirtilen cezanın dışında, idarenin takdir yetkisini kaldırmak suretiyle yerine geçilerek davacı adına kesinleşen yüksek miktarlı faklı bir cezanın tekerrüre esas alınamayacağı açıktır. Davalı idarece Mahkemenin... esas sayılı dosyasında yapılan ara karara verilen cevap dilekçesinde, dava konusu 2019/Ocak-Eylül dönemleri için kesilen vergi ziyaı cezalarının tekerrür nedeniyle artırılmasının nedeni olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 371. maddesine istinaden pişmanlık talepli verilen 2017/Nisan dönemine ilişkin Katma Değer Vergisi Beyannamesinin vadesinde ödenmemesi sebebiyle düzenlenen ...tarih ve ... sayılı ihbarname; dava konusu 2019/Ekim dönemi için kesilen vergi ziyaı cezalarının tekerrür nedeniyle artırılmasının nedeni olarak ise kanuni süresinden sonra verilen 2019/08 dönemine ilişkin katma değer vergisi beyannamesi için sistem tarafından otomatik olarak düzenlenen ... sayılı ihbarname gösterildiğinden, Vergi Mahkemesi tarafından 2016/Eylül dönemine ilişkin vergi ziyaı cezasının tekerrüre esas alındığından bahisle yapılan değerlendirmede isabet bulunmayıp, tekerrüre ilişkin olarak; davalı idare tarafından tekerrür hükümlerinin uygulanmasına dayanak gösterilen vergi ziyaı cezaları değerlendirilmek suretiyle bir karar verilmesi gerekmektedir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; Tarafların temyiz istemlerinin kısmen kabulüne,kısmen reddine, ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanan kısmı yönünden BOZULMASINA, diğer kısmının ONANMASINA, Temyiz isteminde bulunan davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca aleyhe onanan kısım üzerinden hesaplanacak nispi harcın alınmasına; Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ...Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 19/02/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi. </body></html>