Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2023/4880 E. , 2025/4387 K.</ul> "İçtihat Metni"T.C. D A N I Ş T A Y DOKUZUNCU DAİRE Esas No : 2023/4880 Karar No : 2025/4387 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Mal Müdürlüğü- ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, aleyhe olan kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Davacı adına, bir kısım alış faturasının sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re’sen tarh edilen 2017/Ocak-Aralık dönemlerine ilişkin katma değer vergisi, kesilen üç kat vergi ziyaı cezası ile 2017 yılı için kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının, 2016 ve 2017 vergilendirme dönemlerine ilişkin 7143 sayılı Kanun kasamında yapmış olduğu katma değer vergisi matrah artırımının 6 taksit halinde ödeneceğinin kararlaştırıldığı, ancak ödenmesi gereken borcun yalnızca 3 taksitinin ödendiği, geri kalan 3 taksit ödenmediğinden, Kanunun matrah ve vergi artırımı sonucu vergi incelemesi yapılamayacağına dair hükümlerden faydalanamayacağı sonucuna varılarak ve işin esasına geçilerek davacının ilgili dönemlerde fatura aldığı şirketler hakkında düzenlenen vergi tekniği raporları ile davacı hakkındaki vergi inceleme raporunda yer alan tespitlerin değerlendirilmesinden, düzenlenen faturaların bir kısmının sahte olduğu sonucuna varıldığından bu kısma ilişkin cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı, diğer bir kısım fatura için ise düzenlenen faturaların sahte olduğuna yönelik somut veriler ortaya konulmadığı sonucuna varıldığından bu kısma ilişkin cezalı tarhiyatın ve kesilen özel usulsüzlük cezasının hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine; dava konusu cezalı tarhiyatın ... Petrol İnşaat ve Ticaret Limited Şirketi tarafından düzenlenen faturalara isabet eden kısımları ile özel usulsüzlük cezasının kaldırılmasına karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularına konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvuruların reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacının 7143 sayılı Kanundan faydalanarak matrah artırımında bulunduğu ve Kanun kapsamında yapmış olduğu katma değer vergisi artırımının 6 taksit şeklinde ödeneceğinin kararlaştırıldığı, davacının 2019 yılı içerisinde sadece 2 taksiti ödeyemediği, diğer taksitleri ödemiş olduğu dolayısıyla 7143 sayılı Kanun 9. maddesi 6. fıkrası uyarınca Kanun hükümlerinden faydanlanması gerektiği, hakkında inceleme ve tarhiyat yapılamayacağı, kullanılan faturaların gerçek bir ticari ilişkiye dayalı olduğu ve haklarında somut tespit yapılmadığı iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmiştir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY: Davacı adına, bir kısım alış faturasının sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re’sen tarh edilen 2017/Ocak-Aralık dönemlerine ilişkin katma değer vergisi, kesilen üç kat vergi ziyaı cezası ile 2017 yılı için kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemiyle açılan davanın reddine dair kısmının temyizen incelenmesine ilişkindir. İLGİLİ MEVZUAT: 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun'un "Matrah ve vergi artırımı" başlıklı 5. maddesinin 1. fıkrasında; gelir ve kurumlar vergisi, 2. fıkrasında; gelir (stopaj) veya kurumlar (stopaj) vergisi, 3. fıkrasında; katma değer vergisi matrahlarının fıkralarda belirlenen şartlar dahilinde artırılarak belirlenen süre ve şekilde ödenmesi halinde artırımda bulunulan yıllar için ilgili vergi türleri yönünden vergi incelemesi ve tarhiyatı yapılmayacağı hususu kurala bağlanmış; 9. maddenin 6. fıkrasında; "Bu Kanuna göre ödenmesi gereken taksitlerin ilk ikisinin süresinde ve tam ödenmesi koşuluyla, kalan taksitlerden; bir takvim yılında iki veya daha az taksitin, süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi hâlinde, ödenmeyen veya eksik ödenen taksit tutarlarının son taksiti (peşin ödeme seçeneğinin tercih edilmesi hâlinde ilk taksiti) izleyen ayın sonuna kadar, gecikilen her ay ve kesri için 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında hesaplanacak geç ödeme zammı ile birlikte ödenmesi şartıyla bu Kanun hükümlerinden yararlanılır. İlk iki taksitin süresinde tam ödenmemesi ya da süresinde ödenmeyen veya eksik ödenen diğer taksitlerin belirtilen şekilde de ödenmemesi veya bir takvim yılında ikiden fazla taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi hâlinde matrah ve vergi artırımına ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla bu Kanun hükümlerinden yararlanma hakkı kaybedilir. Bu hüküm her bir madde ve alacaklı idareler açısından taksitlendirilen alacaklar için ayrı ayrı uygulanır." düzenlemesine yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Olayda, 7143 sayılı Kanun uyarınca matrah artırımında bulunan davacı şirket hakkında vergi incelemesi sonucunda düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi inceleme raporu ile davacının kullandığı bir kısım faturanın sahte olduğundan bahisle dava konusu tarhiyatların önerildiği ve davacının 7143 sayılı Kanundan 2016 ve 2017 yılları tüm dönemleri için katma değer vergisi matrahını arttırmak sureti ile yararlandığı, artırım konusu ödemelerini altı taksite bağladığı, ilk üç taksiti süresinde ödediği, geriye kalan taksitleri ödemediği, bu haliyle ödeme şartlarının ihlal edildiğinden matrah artırım hükümlerinden faydalanma hakkının bulunmadığı tespitlerine yer verildiği ve dosyada yer alan 7143 sayılı Kanuna göre hazırlanan matrah/vergi artırımı ödeme tablosunda ise her ne kadar alacak 6 takside bölünmüş görünse de ilk 3 taksitte yapılandırılan alacak ve taksit tutarının olduğu, 3. taksitten sonra yapılandırılan ve ödenecek alacak tutarının "0" olduğu görülmektedir. 7143 sayılı Kanun'da yapılan düzenlemeler ile, mükelleflerin geçmiş yıllara ilişkin vergisel iş ve işlemleri için bir takım kolaylıklar sağlanması, mükelleflerin gerek yapılandırma gerekse de matrah artırımı yoluyla, çeşitli nedenlerle ödemediği ya da eksik beyan ettiği vergi borçlarını ödemelerinin önünü açmak ve matrah/ vergi artırılan yıllarla ilgili oluşabilecek vergi cezalarından korunması amaçlanmıştır. Uygulamada taksitlendirilen vergi borçlarının mükellefler tarafından ya ilk taksitten itibaren hiç ödenmediği ya da ilk iki taksit ödendikten sonra diğer taksitlerin ödenmediği ve Kanun'un bu şekilde ihlal edildiği sıkça görülmekte ise de taksit ödemelerinin büyük çoğunluğunu yerine getiren mükelleflerin borcu ödeme iradelerinin bulunduğu ve Kanunun amacı dikkate alındığında her bir taksitin ödenmesi için davalı idarenin mükelleflere bildirimde bulunması gerekmediği açık ise de, ilk üç taksiti süresinde ödediği görülen ve borcu ödeme iradesini açıkça ortaya koyduğu anlaşılan mükellefler hakkında Kanun'da yer alan açık hüküm nedeniyle aleyhine sonuç doğuracak bir işlem tesis etmeden evvel, davalı idarenin, ödenmeyen taksitten önceki taksitleri süresinde ödemiş olmasını mükellefler lehine borcu ödeme iradesine karine sayarak, ödenmeyen taksitten haberdar olup olmadığı, değilse bu taksiti/taksitleri ödemediği takdirde matrah artırımının kaldırılacağı ve hakkında vergi incelemesine başlanacağı yönünde bildirimde bulunulması, adına tesis edilen olumsuz işleme karşı dava açma hakkının mükellefe tanınması gerektiği sonucuna varılmış olup, aksi düşüncenin uygulamada çoğunlukla rastlanan taksitlerini geç ödese de yapılandırma işlemi idarece bozulmayan mükelleflerle, doğrudan incelemeye alınan mükellefler açısından hakkaniyetsizliğe sebep olacağı açıktır. Dosyanın incelenmesinden; tecil dosyasına ilişkin ilk üç taksiti ödeyen davacı tarafından borcu ödeme yönünde ortaya çıkan iradesi nazara alınarak ödenmeyen taksitten haberdar olup olmadığı, değilse bu taksiti Kanunda belirtilen tarihte ödemediği taktirde matrah/vergi artırımının kaldırılacağı yönünde davacıya bildirimde bulunup bulunulmadığı ve yine 7143 sayılı Kanuna göre hazırlanan matrah/vergi artırımı ödeme tablolarında son 3 taksit için ödenecek tutar çıkmadığı da görüldüğünden bu çelişkili hususlar netleştirilmek ve matrah artırımı sonucu çıkan borç tutarının tamamının ödenip ödenmediği de araştırılmak suretiyle bir karar verilmek üzere Bölge İdare Mahkemesi kararının davanın reddine ilişkin kısmının bozulması gerekmektedir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; Davacının temyiz isteminin kabulüne, ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyize konu kısmının BOZULMASINA, Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 20/10/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi. </body></html>