Karar İçeriği

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"></head> <body leftmargin="25" topmargin="20" font face="Verdana" size="2">Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2025/1470 E. , 2025/3083 K.</ul> "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2025/1470 Karar No : 2025/3083 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Perşembe pazarında geçici tahsisi olan davacı tarafından, başka bir alana taşınan pazarda yer tahsis edilmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin encümen kararına karşı yaptığı itirazın reddine ilişkin ...tarih ve ... sayılı encümen kararının (davacıya ilişkin kısmının) iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:... K:... sayılı kararda; davacının perşembe pazar yerindeki tahsis süresinin sona ermiş olması nedeniyle, başka bir alana taşınan perşembe pazarında tarafına yer tahsis edilmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin encümen kararına yaptığı itirazın reddine ilişkin dava konusu encümen kararında hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, pazar taşınması halinde tahsis sahiplerine pazar yerlerinin kura ile verileceği halde kura işleminin yapılmadığı, boşta kalan yerler için kura çekilişi yapıldığı ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. TETKİK HÂKİMİ: ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Temyiz isteminin reddine, 2.Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının Üye ...'ın karşı oyu ve oyçokluğuyla ONANMASINA, 3.Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 15/05/2025 tarihinde kesin olarak karar verildi. (X) KARŞI OY : 5957 sayılı Sebze Ve Meyveler İle Yeterli Arz Ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'un "pazar yerleri" başlıklı 7. maddesinde, (1) Semt pazarları, imar planında belirlenmiş veya asıl tahsis amacını engellememek kaydıyla ayrılmış diğer alanlarda tüketici piyasasının büyüklüğü, ulaşım imkânları, semt pazarı sayısı ve bunların birbirlerine yakınlığı ile semt pazarının çevreye, altyapıya ve trafiğe getireceği yükler ile can ve mal güvenliği riski göz önünde bulundurularak kurulur. (2) Semt pazarında bulunan toplam satış yeri sayısının en az yüzde yirmisi özel satış yeri olarak üreticilere ayrılır. Ayrılan satış yerlerine üreticilerden yeteri kadar talep olmaması veya boşalan satış yerlerinin doldurulamaması hâlinde diğer talep sahiplerine de tahsis (…) yapılabilir. (3) Üretici pazarları, yörede yetiştirilen mal miktarı ve çeşidi, üretim sezonu ile üretici ve tüketici talepleri dikkate alınarak semt pazarlarının kurulduğu günlerle aynı olmamak şartıyla kurulur(...)" hükmü; 11. maddesinde, "(...)(3) Pazar yerlerindeki satış yerleri tahsis yoluyla işletilir. Tahsis, satış yeri bulunmayanlara öncelik verilmek suretiyle belediye encümeni tarafından yapılır ve belediye meclisince her yıl belirlenecek tarifeye göre ücret tahsil edilir(...) (5) Başka bir alana taşınma hâlinde, toptancı hallerindeki işyerleri ile pazar yerlerindeki satış yerlerinin kullandırılmasında, mevcut hak sahiplerine öncelik verilir (...)" hükmü yer almıştır. Pazar Yerleri Hakkında Yönetmelik'in "tahsis" başlıklı 11. maddesinde, "(1) Semt ve üretici pazarlarındaki satış yerleri tahsis yoluyla işletilir. Tahsis, aynı belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan diğer pazar yerlerinde satış yeri bulunmayanlara öncelik verilmek suretiyle yapılır. (2) Semt pazarlarındaki satış yerleri pazarcılara ve üreticilere, üretici pazarlarındaki satış yerleri ise münhasıran üreticilere tahsis edilir. Organik malların satışa sunulduğu semt pazarlarındaki satış yerleri, yalnızca organik mal üreten üreticilere veya bu tür malları satan pazarcılara tahsis edilir. (3) Semt pazarlarında, üreticilere tahsis edilecek satış yeri sayısı, toplam satış yeri sayısının yüzde yirmisinden az olamaz. Ayrılan satış yerlerine üreticilerden yeteri kadar talep olmaması veya boşalan satış yerlerinin doldurulamaması hâlinde diğer talep sahiplerine de tahsis yapılabilir. (4) Aynı pazar yerinde, bir üreticiye veya pazarcıya doğrudan veya dolaylı olarak en fazla iki satış yeri tahsis edilebilir. (5) Tahsis, belediye encümeni kararı ile yapılır." düzenlemesi; Yönetmeliğin "Başka bir alana taşınan pazar yerlerinde tahsis işlemi" başlıklı 14. maddesinde ise, (1) Pazar yerinin başka bir alana taşınması halinde, yeni pazar yerindeki satış yerleri, mevcut tahsis sahipleri arasında 13 üncü maddenin altıncı fıkrasında belirtilen usule göre yapılacak kura işlemi ile tahsis edilir. (2) Birinci fıkraya göre yapılan kura işlemi sonucunda kendilerine satış yeri tahsis edilemeyenlere, yazılı talepleri üzerine, diğer pazar yerlerinde boş bulunan satış yerleri başka bir işleme gerek kalmaksızın tahsis edilir. (3) Birinci fıkraya göre yapılan kura işlemi sonucunda boş kalan satış yerlerine ilişkin yapılacak tahsis işleminde, 13 üncü madde hükümleri uygulanır" hükmü yer almıştır. Dosyasının incelenmesinden, İzmit Belediye Başkanlığı Meclisinin 02/10/2018 tarihinde aldığı karar ile her hafta perşembe günleri ... Mahallesi, ... Bulvarı, ...Meydanı'nda kurulmakta olan perşembe pazarının, Doğu Kışla Bölgesinde yapımı tamamlanan modern kapalı pazar alanına taşınmasına karar verilmesi üzerine, perşembe pazarında hak sahibi olan üretici ve pazarcıların isim listeleri ilan edilmesini müteakiben hak sahibi olan bütün pazarcıların taşınmasına karar verildiği, 2012-2013 yılları arasında perşembe pazarında geçici tahsis sahibi olarak pazarcılık yapan davacının, geçici tahsis süresi sona erdiğinden ve mevcut hak sahibi de olmadığından dolayı ilan edilen listelerde isminin yer almaması üzerine kurulacak pazar yerinde kendisine yer tahsisi yapılması talebiyle davacı tarafından yapılan başvurunun reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlıkta, davacının geçmişte perşembe pazarında pazarcılık yaptığı konusunda ihtilaf bulunmadığı, gerek 5957 sayılı Sebze Ve Meyveler İle Yeterli Arz Ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'da gerekse Pazar Yerleri Hakkında Yönetmelik'te geçici tahsis adında bir düzenlemeye yer verilmediği, bu nedenle mevzuatta yer almayan geçici tahsisin pazar yeri tahsisi olarak değerlendirilmesi gerektiği, bunun yanında, dosyada yer alan 08/12/2023 tarihli encümen kararında davacıya yapılan geçici tahsisin 24/09/2013 tarihinde sona erdiği belirtilmekteyse de tahsisin sonlandırıldığına ilişkin encümen kararının da sunulmadığı görülmüştür. Bu durumda, perşembe pazarının taşınması nedeniyle yeni kurulacak pazar yerinde davacının diğer hak sahipleri gibi yer kurasına katılması gerektiği açık olup, aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık ve davanın reddi yolunda verilen temyize konu İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmadığından bozulması gerektiği gerekçesiyle Daire kararına katılmıyorum. </body></html>